Skip to main content

Area of Cooperation: Environment

YEA-të u bashkohen aktiviteteve të pastrimit nga BE-ja në Kosovë

Më 16 shtator, Young European Ambassadors (YEAs) iu bashkuan Zyrës së Bashkimit Evropian në Kosovë dhe GIZ Kosovo-s, që organizuan pastrimin e liqenit Badovç/ Badovaç, si pjesë e ‘EU Beach Clean-up Day’ për këtë vit. Partnerë të tjerë zyrtarë të pastrimit ishin PAMKOS-i (Association for Environmental Protection and Clean-up of Kosovo) dhe Pastrimi Regional Waste Company. Si pjesë e nismës, u mblodhën më shumë se 200 qese me mbeturina. Duke marrë parasysh që qytetarët kosovarë i japin vlerë të madhe liqenit të Badovaçit, si burimin e tyre kryesor të ujit të pijshëm, ishte e rëndësishme të dërgonim një mesazh ku të shpjegohej si të mbahej liqeni i pastër nga mbeturinat, ndërkohë që kalohej aty koha e lirë.

 

Aktivitetet e ‘EU Beach Clean-Up Day’ vazhduan më pas në ‘Europe House Kosovo’, ku, rreth 30 Young European Ambassadors nga Ballkani Perëndimor zhvilluan një debat të nxehtë rreth problemeve mjedisore në Ballkanin Perëndimor me specialistë mjedisi dhe Mrika Nikqin, një ambientaliste dhe influencuese e re nga Kosova. Young European Ambassadors nga i gjithë Ballkani Perëndimor ndanë idetë e tyre personale rreth hapave të vegjël, por domethënës, që mund të merren për të bërë një ndryshim pozitiv dhe për të mbështetur një mjedis të pastër. Shembujt përfshinë pastrimin dhe reduktimin e mbetjeve në komunitetet tona, krijimin e videove të shkurtra ndërgjegjësuese për mbrojtjen mjedisore dhe promovimin e metodave alternative të transportit.

 

Fushata ‘EU Beach Clean-Up’ është një nismë globale për mbrojtjen e oqeaneve, e bashkë-organizuar nga BE-ja dhe OKB-ja, së bashku me Smurfs-at. Eventi zhvillohet çdo shtator gjatë ‘World Coastal Clean-Up Day’ dhe është i rëndësishëm për të rritur ndërgjegjësimin për problemet mjedisore. Në vitin 2022, edicioni i pestë i fushatës ‘EU Beach Clean-Up’ synon të rinjtë, nën kujdesin e ‘European Year of Youth’. Me temën gjithëpërfshirëse “United against marine litter”, brezi i ardhshëm po punon krah për krah me organizatat ndërkombëtare, liderët kombëtarë dhe OJQ-të për ta luftuar këtë problem.

BE-ja dhe Kosova nënshkruajnë marrëveshjen për programin e parë financiar vjetor IPA III

Më 13 shtator, Kosova dhe Bashkimi Evropian nënshkruan marrëveshjen e parë financiare vjetore, në kuadër të ‘Instrument for Pre-accession Assistance III’ (IPA III), me vlerë 63.96 milion euro. Pas nënshkrimit dhe hyrjes në fuqi të ‘Financial Framework Partnership Agreement’ ndërmjet BE-së dhe Kosovës, ky ishte një ndër hapat e fundit zyrtarë që do të sigurojnë disbursimin gradual të ndihmës financiare të BE-së për Kosovën, në kuadër të marrëveshjes kornizë të partneritetit IPA III për periudhën 2021-2027. Kuvendi i Kosovës gjithashtu duhet të ratifikojë marrëveshjen.

 

Nëpërmjet 14 programeve të njëpasnjëshme financiare vjetore nga viti 2007 deri në vitin 2020, në kuadër të IPA I dhe IPA II, BE-ja deri më tani ka siguruar ndihmë financiare prej 1.21 miliardë eurosh për Kosovën.

 

“63.96 milionë eurot e para nga IPA III do të përdoren për të nxitur konkurrencën në sektorin agro-ushqimor të Kosovës dhe për të ndihmuar përmbushjen e kritereve ekonomike të anëtarësimit në BE. Më pas, financimi do të orientohet drejt përmirësimit të mbrojtjes së të drejtave të njeriut dhe përparimit të barazisë gjinore, si dhe përmirësimit të ofrimit të shërbimeve komunale dhe sigurisë publike në Kosovë,” tha ambasadori i BE-së në Kosovë, Tomas Szunyog.

 

Financimi vjetor IPA III do të kombinohet me 16 milionë eurot shtesë nga qeveria e Kosovës dhe me financimin nga partnerët e tjerë me një shumë prej 3.8 milionë eurosh. BE-ja mbetet partneri më i madh tregtar i Kosovës dhe ofruesi kryesor i ndihmës financiare.

Fjalimi për situatën e Unionit për vitin 2022 nga Presidentja Ursula von der Leyen

Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen do të mbajë fjalimin e saj të tretë të ‘Situatës të Unionit’ para Parlamentit Evropian, më 14 shtator 2022. Si çdo vit, gjatë fjalimit do të rishikohen arritjet e deritanishme dhe do të shpaloset vizioni i saj për të ardhmen.  Fjalimi do të ndiqet nga një debat plenar.

 

Pas dy viteve të pandemisë dhe me luftën që vazhdon të zhvillohet në kontinentin evropian pas agresionit rus në Ukrainë, Presidentja e Komisionit Evropian do të bëjë njoftime të rëndësishme për t’i trajtuar këto sfida dhe do të shpalosë vizionin e saj për të ardhmen e Bashkimit Evropian. Duke marrë parasysh kontekstin e veçantë gjeopolitik, këtë vit, fjalimi i ‘Gjendjes së Bashkimit Evropian’ pritet të tërheqë vëmendje jashtë BE-së edhe më shumë se në të kaluarën.

 

SOTEU 2022 do të transmetohet Live edhe në Ebs, në platformat e mediave sociale të Komisionit: FacebookTwitterLinkedInYoutube dhe Telegram – si dhe në llogaritë personale të presidentes von der Leyen në TwitterInstagram dhe LinkedIn.

‘Green for Growth Fund’ do të rrisë efikasitetin e energjisë dhe burimeve për bizneset dhe familjet në Kosovë

‘Green for Growth Fund’ (GGF) ka siguruar një hua të varur prej 7 milion eurosh për partnerin e tij, BKT Kosovo. Të ardhurat do të fuqizojnë bazën e kapitalit të bankës dhe do të bëjnë të mundur që BKT Kosovo të rrisë efikasitetin e energjisë dhe burimeve, duke u dhënë hua ndërmarrjeve mikro, të vogla e të mesme (MSME-ve), individëve privatë, si dhe projekteve të energjisë së ripërtërishme në zonat urbane dhe gjysmë-urbane të Kosovës.

 

Instrumenti synon të rrisë kapacitetet e bankës për të çuar përpara financimin e gjelbër afatgjatë dhe të qëndrueshëm. Investimi pritet të reduktojë 4,800 tonë emetimi të CO2-shit në vit dhe të kursejë 21,800 megavat-orë energji primare në vit. Kjo korrespondon me shmangien e emetimit të gazrave serë për një vit nga mbi 1000 automjete pasagjerësh që punojnë me benzinë. Në bazë të instrumentit, BKT Kosovo do të përfitojë nga ndihma teknike, në përputhje me nismën “Deep Greening” të fondit, që synon të krijojë qëndrueshmëri në veprimtaritë themelore të biznesit të BKT-së, të përmirësojë sistemin e tyre të menaxhimit mjedisor dhe social dhe të rrisë kapacitetin për dhënien e kredive të gjelbra.

Energjia diellore ndrit të ardhmen e një kompanie Boshnjake

Për të plotësuar nevojat e një kompanie për energji, një kompani ushqimore në Bosnjë dhe Hercegovinë ka instaluar një nga centralet me energji diellore më të mëdha të rajonit, me ndihmën e BE-së.

Madi, me bazë në Teshanj, është një nga të paktat kompani që mund të eksportojnë mish të freskët pule në Bashkimin Evropian. Kompania u themelua në 1989 dhe në 2000-n, nisën fabrikën e tyre të parë të përpunimit të mishit të pulës. Në 2015, kishin krijuar thertoren më të madhedhe më moderne të shpendëve në rajon, me kapacitet përpunimi për 6000 zogj në një orë, dhe 24 milionë në vit. Sot njihet si kryesuesja e tregut në Bosnjë dhe Hercegovinë

Megjithatë, pandemia e KOVID-19-ës, pati ndikim negative te Madi, pavarësisht se ishte një nga kompanitë më të suksesshme në Bosnjë dhe Hercegovinë. Kompania vuajti nga probleme me furnizimin dhe iu desh të rishikonte shpenzimet, duke kursyer sa më shumë të mundte. Për të përballuar problemet, menaxhimi vendosi të krijonte një ekip veprimi për të optimizuar shpenzimet.

“Kishim qenë përherë të ndërgjegjshëm se shpenzimi ynë kryesor ishte elektriciteti. Gjëja e parë që shqyrtuam ishte ulja e shpenzimeve për energjinë. Pas një studimi të hollësishëm, dolëm në përfundimin se një nga zgjidhjet më të mira do të ishte instalimi i një centrali energjie diellore.“

Mirel Dedukiç u caktua si kreu i këtij ekipi veprimi. Ai shpjegon se vunë re se një nga zërat kryesorë të shpenzimit ishte energjia elektrike. “Kishim qenë përherë të ndërgjegjshëm se shpenzimi ynë kryesor ishte elektriciteti. Gjëja e parë që shqyrtuam ishte ulja e shpenzimeve për energjinë.“

Ai e dinte se nevoja më e madhe për energji e Madi-t ishte gjatë verës, kur panelet diellore do të kishin dhe kapacitetin e tyre më të madh të prodhimit. Pas një studimi të hollësishëm, dolëm në përfundimin se një nga zgjidhjet më të mira do të ishte instalimi i një centrali energjie diellore.“ Atë herë, kompania i hyri një investimi unik për Bosnjë dhe Hercegovinën.

Ndërsa Madi po bënte një studim realizueshmërie për investimin te centrali i energjisë diellore, programi i financuar nga BE-ja, EU4AGRI, nisi një thirrje për propozime. Thirrja përfshinte kompanitë e industrisë së mishit. „Projekti ynë ishte pothuajse gati dhe e patëm të lehtë që të aplikonim,“ thotë Mireli.

Me bashkë-financim nga EU4AGRI, Madi instaloi një central energjie diellore me kapacitet 1,000 kë. Centrali i energjisë u instalua në tri salla prodhimi dhe zuri 5500 m2. Kapaciteti i përgjithshëm vjetor i prodhimit është 1,147 MWh, që mbulon 15% të konsumit të elektricitetit nga kompania. Veç kësaj, në 2021, instaluan dhe central energjie diellore tjetër me kapacitet 1,000 kë, kështu që 30% e energjisë së tyre elektrike vjen nga burime të rinovueshme.

„Jemi shumë krenarë që kemi ndihmuar për ruajtjen e mjedisit me këtë projekt. Veç kësaj, kemi ulur kostot tona dhe kemi arritur vetë-qëndrueshmëri lidhur me furnizimin me energji elektrike.”

Lidhur me projektin

Projekti EU4AGRI është një iniciativë katër-vjeçare (2020 – 2024) që synon të modernizojë sektorin agro-ushqimor në Bosnjë dhe Hercegovinë, duke krijuar vende pune të reja, ndërkohë që ruhen vendet ekzistuese të punës dhe ndihmohet ripërtëritja nga kriza e KOVID-19-ës. Vlera totale e projektit është 20.25 milionë Euro, të financuara kryesisht nga Bashkimi Evropian, por zbatohet dhe bashkëfinancohet në bashkëpunim me Agjencinë Çeke të Zhvillimit dhe Programin e Zhvillimit të Kombeve të Bashkuara në Bosnjë dhe Hercegovinë.

Projekti EU4AGRI ka mbështetur deri tani fermerë dhe ndërmarrje në Bosnjë dhe Hercegovinë me 45 investime me vlerë gati 5.5 milionë Euro, nga të cilat, 3.2 milionë Euro u financuan nga Bashkimi Evropian.

Sipas Mirelit, energjia e prodhuar nga centrali i tyre i energjisë diellore përfaqëson reduktimin e ndotjes me pak më shumë se 1,800,000 kg CO2, që është e barazvlershme me 600,000 litra karburant ose 800 tonë qymyr. „Jemi shumë krenarë që kemi ndihmuar për ruajtjen e mjedisit me këtë projekt. Veç kësaj, kemi ulur kostot tona dhe kemi arritur vetë-qëndrueshmëri lidhur me furnizimin me energji elektrike,“ thotë Mireli.

Plani për të ardhmen është që Madi të vijojë të jetë kompania më e madhe e industrisë së mishit në Bosnjë dhe Hercegovinë, nëpërmjet investimit të vijueshëm te burimet njerëzore dhe teknologjisë moderne. Për më tepër, kanë themeluar një kompani të re „Mipower d.o.o.“, që do t’i përkushtohet plotësisht prodhimit dhe tregtimit të energjisë elektrike. Planifikojnë të instalojnë të paktën dhe 10Më panele diellore.

T’i japim një shtysë bujqësisë dhe blegtorisë në Malin e Zi

Fondet e BE-së hapin vende të reja pune dhe prodhojnë produkte më cilësore

Milenko Nedić-i (47) shërbente dikur në ushtri. Në vitin 2005, reformat e qeverisë çuan në shkarkimin e tij dhe 3,000 kolegëve të tjerë dhe, kështu, u gjend i papunë brenda ditës. Kur iu desh të vendoste ç’të bënte më pas, atij iu kujtua se prindërit e tij ishin marrë më parë me bujqësi dhe blegtori, dhe se ky ishte i vetmi zanat tjetër që njihte.

Ai dhe bashkëshortja e tij morën një kredi bankare dhe blenë tri lopë, me të cilat hapën fermën e tyre të vogël. Fillimi ishte i vështirë, sepse kredia kishte një normë të lartë interesi, dhe çifti nuk kishte aftësitë e duhura. Më pas, për Milenko-n dhe bashkëshorten e tij u shfaq një mundësi për të zgjeruar dhe stabilizuar biznesin e tyre, me mbështetjen nga ‘Instrumenti i Asistencës së Para-Aderimit për Zhvillimin Rural’ (IPARD II), i BE-së. “Nëpërmjet programeve IPARD, kam arritur të përfundoj mekanizimin tonë dhe pajisjen me sisteme për mjeljen dhe të gjitha aparaturat e nevojshme për fermën. Gjatë thirrjes së fundit, më mbështetën me një shumë prej rreth 48,000 eurosh, të cilat i plotësova me kontributin tim prej 32,000 eurosh,” thotë Milenko. Tani, ai ka rreth 40 lopë dhe zotëron një prej fermave më të mëdha në rajon.

“Para se të fillonte të vihej në zbatim programi IPARD II, kishim vetëm dy ose tri fabrika përpunimi që përmbushnin standardet kombëtare të sigurisë ushqimore. Tanimë, kemi mbi 21 objekte që përmbushin standardet. Ky fakt tregon ndikimin pozitiv që ka pasur IPARD II-shi në Mal të Zi,”

Ushqim më i sigurt

Historia e Milenko Nedić-it nuk është e vetmja histori suksesi e IPARD II-shit në Mal të Zi. Deri më tani, të paktën 254 fermerë kanë përdorur fondet e IPARD II-shit dhe kanë përfituar nga përmirësimet e kushteve të punës në ferma. Gordana Dujović-i nga Ministria e Bujqësisë, Pylltarisë dhe Menaxhimit të Ujit shpjegon:- “Para se të fillonte të vihej në zbatim programi IPARD II, kishim vetëm dy – tri fabrika përpunimi që përmbushnin standardet kombëtare të sigurisë ushqimore. Tanimë, kemi mbi 21 objekte që përmbushin standardet. Ky fakt tregon ndikimin pozitiv që ka pasur IPARD II-shi në Mal të Zi”. Sipas Gordanës, nëpërmjet mbështetjes së IPARD II-shit, deri më tani janë hapur edhe mbi 100 vende të reja pune, që janë zënë kryesisht nga të rinjtë.

Aktualisht, Mali i Zi po përdor fondet e vëna në dispozicion nga programi IPARD II, që mund të shfrytëzohen deri në fund të vitit 2023, ndërsa BE-ja, së fundmi, ka miratuar programin IPARD III për Malin e Zi, për periudhën 2021-2027. Gordana është e bindur se IPARD III-shi do të korrë edhe më shumë sukses se programet e mëparshme. “Po e fillojmë IPARD III-shin me shumë më tepër përvojë dhe njohuri të fituara gjatë vënies në zbatim të thirrjeve nëpërmjet programit IPARD II. Ne, bashkë me përfituesit, kemi shumë më tepër përvojë dhe besoj se përfitimet do të rriten ndjeshëm. Është planifikuar edhe akreditimi i masave të reja, që do t’u japin mundësi përfituesve të marrin më shumë mbështetje, si edhe shtetit të tërheqë më shumë nga fondet e BE-së të vëna në dispozicion për Malin e Zi,” thotë ajo.

“Ferma na siguron një jetesë të mirë. Kërkon shumë punë dhe shumica e parave të fituara duhet të ri-investohen sërish në prodhim, por ferma po zhvillohet.”

Lidhur me programin

Si pjesë e ‘Instrumentit të Asistencës së Para-Aderimit’ (IPA), i projektuar për të mbështetur reformat në vendet në proces aderimi në BE, ‘Instrumenti i Asistencës së Para-Aderimit për Zhvillimin Rural’ (IPARD), përqendrohet te zonat rurale dhe sektorët agro-ushqimorë të këtyre vendeve. Nëpërmjet këtij instrumenti, BE-ja u ofron përfituesve ndihmë teknike dhe financiare, për t’i bërë sektorët e tyre bujqësorë dhe zonat rurale më të qëndrueshme dhe në përputhje me politikat e përbashkëta bujqësore të BE-së.

Milenko është i bindur se pa projektet IPARD, nëntë nga dhjetë fermerëve do t’u duhej të hiqnin dorë nga bujqësia. Sipas tij, shumica e fuqisë punëtore nuk kanë dëshirë të merren me bujqësinë dhe blegtorinë, kështu që mekanizimi i siguruar nëpërmjet thirrjeve të IPARD-it është një kontribut i rëndësishëm. “Ferma na siguron një jetesë të mirë. Kërkon shumë punë dhe shumica e parave të fituara duhet të ri-investohen sërish në prodhim, por ferma po zhvillohet,” thotë Milenko.

Kampi i skautistëve në Maqedoninë e Veriut, i hapur për aventura

Një projekt i financuar nga BE-ja nxit përmirësimin e ambienteve dhe shërbimeve në një kamp skautistësh në Strugë

Kampi i Skautistëve Krste-Jon mund të gjendet në një zonë të mrekullueshme: pranë pyjeve dhe plazhit të liqenit të Ohrit. Gjithashtu, ndodhet afër qendrës së qytetit të Strugës. Kampi i skautistëve u hap në vitet ‘70 me një infrastrukturë shumë të thjeshtë dhe investimi i parë shtesë u bë vetëm në vitin 2003, kur bashkia financoi ndërtimin e godinës së parë prej betoni me tetë dhoma.

“Kishim probleme madhore me infrastrukturën: nuk kishim tualete, ujë të ngrohtë apo ndriçim.”

Marjan Glavinceski është drejtuesi i organizatës së shoqërisë civile Krste-Jon Struga, që menaxhon kampin. Ai shpjegon se pavarësisht mjedisit të mrekullueshëm ku ndodhet kampi, për turistët nuk ishte edhe aq tërheqës. “Kishim probleme madhore me infrastrukturën: nuk kishim tualete, ujë të ngrohtë apo ndriçim.”

Fatmirësisht, tre vjet më parë u hapën mundësi të reja për këtë kamp skautistësh, kur stafi i menaxhimit të kampit vendosi të kërkonte mbështetje për të përmirësuar kushtet e tij. Këtë mbështetje e morën nga Bashkimi Evropian dhe së bashku, e shndërruan kampin në një nga vendet më tërheqëse në Ballkanin Perëndimor.

Projekti ‘Local and Regional Competitiveness’, i financuar nga BE-ja, e mbështeti kampin për të përmirësuar infrastrukturën e tij fizike, si dhe për të krijuar atraksione të reja për vizitorët. Deri më sot, kampi ka ndërtuar shtatë shtëpiza të ngritura mbi këmbalecë, zgjeruar godinën aktuale dhe përmirësuar infrastrukturën e sheshit të tendave. Si rezultat, kampi tani mund të strehojë deri në 200 vizitorë njëherazi, duke u siguruar tualete të përshtatshme e ujë të ngrohtë.

Projekti gjithashtu nisi shërbime të reja turizmi aventuresk, duke përfshirë këtu zhytje me skafandra, ture çiklistike e marshimi në këmbë dhe lundrim me kajak. Projekti ndihmoi me blerjen e pajisjeve për këto atraksione dhe mbështeti trajnimin e instruktorëve. “Tani mund t’i mbajmë vizitorët të zënë gjatë qëndrimit të tyre: nëse qëndrojnë për pesë ditë, çdo ditë do të kenë rastin të bëjnë diçka ndryshe. Zhytja me skafandra në liqenin e Ohrit është atraksioni më i kërkuar nga vizitorët për momentin,” thotë Marjani.

“Mbështetja nga BE-ja ishte thelbësore. Ne jemi një organizatë e vogël që funksionon brenda zonës dhe nuk kishim potencial për t’u zgjeruar pa këtë mbështetje.”

Lidhur me projektin

‘Local and Regional Competitiveness Project’ (LRCP) është një projekt investimi katër-vjeçar, i financuar nga një grant i Bashkimit Evropian (Instrument for Pre-Accession Assistance – IPA II). Projekti ofron një qasje gjithëpërfshirëse për zhvillimin e turizmit dhe menaxhimin e destinacionit. Do të dhurojë fonde investimi dhe do të rrisë kapacitetin për të mbështetur fuqizimin e sektorit, investimet për destinacione dhe mirëqenien e destinacionit specifik. Objektivi i LRCP-së është të rrisë kontributin e turizmit për zhvillimin ekonomik të zonës dhe kapacitetin e qeverisë dhe institucioneve publike për të nxitur zhvillimin e turizmit dhe lehtësuar menaxhimin e destinacioneve.

Marjani shpjegon se për shkak të projektit, numri i vizitorëve është rritur mjaft dhe vitin e shkuar, numri i vizitorëve të huaj ishte më i lartë se i atyre nga Maqedonia. “Mbështetja nga BE-ja ishte thelbësore. Ne jemi një organizatë e vogël që funksionon brenda zonës dhe nuk kishim potencial për t’u zgjeruar pa këtë mbështetje,” thotë Marjani.

Kampi i investoi fitimet e vitit të shkuar për përmirësimin e mëtejshëm të infrastrukturës dhe, në të ardhmen, ka në plan të prezantojë atraksione të reja si fluturimi me deltaplan. “Duam të zhvillohemi më tej dhe të bëhemi një element i rëndësishëm në tregun e turizmit aventuresk në Ballkanin Perëndimor,” thotë Marjani.

Presidentja von der Leyen në Shkup, Maqedoni e Veriut

Më 14 korrik, Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, vizitoi kryeqytetin e Maqedonisë së Veriut, Shkupin. Gjatë vizitës së saj, Presidentja von der Leyen së pari u takua me Presidentin e Maqedonisë së Veriut, Stevo Pendarovski. Pas këtij takimi, Presidentja u takua me Kryeministrin Dimitar Kovačevski.
 
Si ngjarje kryesore të vizitës së saj, Presidenja von der Leyen mbajti fjalën e saj në Parlamentin e Maqedonisë së Veriut, në një seancë solemne ku morën pjesë Presidenti, Kryeministri, parlamentarët dhe zyrtarët e lartë.

BE miraton programin IPARD III për Malin e Zi

Komisioni Evropian ka miratuar programin IPARD III për Malin e Zi, me vlerë 63 milionë euro, për periudhën 2021-2027.  Përfitimet e ofruara nga programi IPARD III iu prezantuan publikut të gjerë në një ceremoni të organizuar në punishten e verës Patrimonio, e cila është përfituese e IPARD në Bobija, Cetinje.  
Aktualisht Mali i Zi po përdor fondet e mbetura të disponueshme nga programi IPARD II, të cilat mund të përdoren zyrtarisht deri në fund të vitit 2023, kështu që fondet e programit të ri IPARD III do të përdoren pas këtij afati.  Në fjalimin e saj, Ambasadorja e BE-së në Mal të Zi Oana Cristina Popa përmendi më shumë se 250 investime të BE-së në bujqësi nëpërmjet programit IPARD II.  
“Jam shumë e lumtur që sot festojmë miratimin e IPARD III.  Prodhimi bujqësor dhe agro-përpunimi në Mal të Zi duhet të përshtaten dhe përmirësohen në mënyrë që të jenë të gatshëm dhe konkurrues për tregun evropian kur vendi të bëhet anëtar i plotë i BE-së.  Programet tona IPARD ju japin një shans shtesë për të rritur prodhimin bujqësor dhe për të reduktuar varësinë nga importet e ushqimit.  Unë inkurajoj fermerët dhe agro-përpunuesit e Malit të Zi të shfrytëzojnë plotësisht IPARD II dhe IPARD III e ardhshëm, si dhe inkurajoj Ministrinë të përgatisë zbatimin e masave të reja të IPARD III dhe të tregojë se menaxhon mirë fondet dhe kërkesat e BE-së”, u shpreh Ambasadorja e BE-së në Mal të Zi Oana Cristina Popa.

Projekti EU4AGRI i mbështetur nga BE-ja lançon një thirrje të re publike

Projekti EU4AGRI i financuar nga BE-ja ka lançuar një thirrje publike për grante për të mbështetur njohjen e standardeve të certifikimit në bujqësi dhe prodhimin ushqimor.  
Në kuadër të kësaj thirrjeje, Bashkimi Evropian do të mbështesë subjektet e biznesit në sektorin agro-ushqimor në Bosnje dhe Hercegovinë për të njohur standarde të caktuara në operacionet e tyre ose për të siguruar certifikimin e produkteve, shërbimeve ose proceseve të tyre të prodhimit. Thirrja synon përforcimin e industrisë bujqësore dhe ushqimore, përmirësimin e cilësisë, higjienës, gjurmueshmërisë dhe sigurisë ushqimore, rritjen e konkurrencës dhe lehtësimin e aksesit në treg.  
Thirrja është e hapur për ndërmarrjet mikro, të vogla dhe të mesme, artizanët/sipërmarrësit dhe kooperativat e angazhuara në prodhimin dhe/ose përpunimin e produkteve bujqësore për konsumim njerëzor, si dhe shoqatat që mbledhin prodhuesit/procesorët për certifikim grupor.
 
Shuma totale e ofruar nëpërmjet thirrjes është 1 milion BAM, dhe fondet e grantit për aplikim variojnë nga 5,000 BAM në 50,000 BAM, me bashkëfinancim të detyrueshëm për 30% të vlerës totale të kostove të projektit të kualifikuar.