Skip to main content

Автор: WeBalkans

Европската Унија донира комбе („миниван“) за босанско-подринскиот кантон Горажде

ЕУ ја продолжува поддршката за полициските агенции во БиХ во нивните секојдневни теренски операции. Како дел од оваа поддршка, ЕУ донираше комбе („миниван“), во вредност од 79900 босански марки, за Министерството за внатрешни работи на босанско-подринскиот кантон Горажде. Комбето ќе овозможи зголемен капацитет при транспортот на луѓе, како и поголема мобилност на полициските службеници на терен; како во кантонот, така и, доколку потребно, ширум БиХ.

 

Од 2018 година, ЕУ ја продолжува поддршката за БиХ во доменот на миграциски и гранични системи за управување; во контекст на зголемен број на бегалци и мигранти, присутни во државата, уште од крајот на 2017 година. Досега, ЕУ инвестирала повеќе од 8 милиони евра во поддршка на полициските агенции во БиХ преку обезбедување опрема и градење на капацитети. Од 2017 година, ЕУ наменила преку 100 милиони евра за поддршка на миграциски и гранични системи за управување во БиХ.

 

Проектот „Поддршка на ЕУ за миграциски и гранични системи за управување во БиХ“ е финансиран од ЕУ преку Инструментот за претпристапна помош и е имплементиран од страна на Меѓународната организација за миграција, во партнерство со Данскиот совет за бегалци, Фондот за население на Обединетите нации, Високиот комесаријат за бегалци на ОН и УНИЦЕФ.

ЕУ го поддржува првиот „Талент пикник фестивал“ во БиХ

Околу 3000 млади од ширум БиХ уживаа во првото издание на „Талент пикник фестивал“, одржан на 9. и 10. септември во Сараево. За време на дводневниот фестивал, млади музичари, бендови, уметници и дизајнери имаа можност да ја претстават својата музичка и уметничка креативност. По ова прво издание, фестивалот би требало да прерасне во редовен настан.

 

Во текот на две последователни вечери, публиката уживаше во концерти на познати регионални и босански музичари и музички групи. Во петокот на вечер; Post Rem, Muha, Grše, и TBF направија одлична атмосфера, а саботната вечер беше резервирана за Mustra Orchestra, Frenkie, Kontra, Indigo, Z ++, и Velahavle. Сите активности во рамки на фестивалот беа бесплатни, а многумина ја искористија приликата лично да се запознаат со некои од познатите уметници од регионот.

   

Делегацијата на ЕУ и Посебното претставништво во БиХ го поддржаа „Талент пикник фестивал“ како дел од програмата „EU4All“; која има за цел да поттикне позитивна европска свест меѓу граѓаните за да станат доследни поддржувачи на интегративниот процес во ЕУ во корист на нивните локални заедници. Програмата промовира заеднички европски вредности и идентитет, еднаквост, социјална инклузија, разноликост, активно граѓанство и недискриминација во БиХ.

Одавање признание на умствените креации

Креативните индустрии во Косово ја зајакнуваат својата позиција на интелектуална сопственост со помош на ЕУ.

Фестивалите се воспоставена структура за културни настани во Косово. Предводени од филм и музика, бројни се концертите за време на летните месеци. Некои од нив се истакнуваат со својата кинематографија и уникатни места за прикажување; на пример, „Докуфест“ во Призрен и „Анибар“ во Пеќ, како и по ефектот кој го имаат врз трансформирање на градовите-домаќини за време на фестивалот. Овие културни центри преземаат иницијатива за решавање на актуелните прашања преку филм, но, исто така, ги посочуваат и проблемите со кои се соочуваат креаторите; особено заштитата на интелектуалната сопственост.

„Аудио-визуелните содржини се меѓу материјалите најподложни на пиратство.“

Авторското право како услов на ЕУ

Косово нема функционални друштва за колективно управување кои се авторизирани тела за собирање такси за авторски права, наменети за употреба на креативните дела, и кои им плаќаат на сопствениците за овие права; како, на пример, текстописци, автори, уметници и издавачи. Оваа празнина влијае на начинот на кој општеството го перципира барањето за плаќање на материјалите кои подлежат на авторско право и создава потреба за подигање на свеста за тоа како авторските права влијаат на креативните индустрии; вклучително и креаторите на филмови.

„Филмските фестивали се видлива можност за дисеминација на информации за улогата на авторските права,“ вели Јоанис Киккис, експерт за авторски права, за приликата директно да се зборува со претставници на индустријата. Летото, на фестивалите „Докуфест“ и „Анибар“, заедно со други истакнати специјалисти од доменот, презентираа примери од реалниот живот за тоа како на креаторите и поседувачите на право им биле „украдени можности“. Јоанис потврдува дека некои гледачи немаат јасна претстава за важноста на авторските права во оваа индустрија и зошто истите треба да бидат почитувани. Киккис е во Косово преку две години и работи со проект, финансиран од ЕУ, кој има за цел зајакнување на позицијата на институциите за интелектуална сопственост преку подигање на свеста.

„Авторското право е основата на секоја филмска продукција. Им овозможува сигурност на креаторите дека го поседуваат своето дело и дека ќе имаат право да управуваат со дистрибуцијата на крајниот продукт,“ вели Киккис. „Истовремено, аудио-визуелните содржини се меѓу материјалите најподложни на пиратство.“

Посетителите на фестивалот исто така научија и за најдобрите практики и можности на ЕУ кои потекнуваат од авторските права; вклучително и финансиски фондови, заштита на анимациски креации во индустријата за видео игри и други теми поврзани со економијата на индустриите засновани на авторски права.

„Државите применуваат стратешки пристап кон улогата на интелектуалната сопственост за ослободувањена потенцијалот на креативноста во полза на креаторите и општеството како целина.“

За проектот

Проектот на ЕУ за поддршка на правата за интелектуална сопственост ги поддржува правните, административните и структурни капацитети на косовските институции одговорни за развој и зајакнување на овие права. Овој проект му помага на Косово за исцртување на законска рамка во согласност со стандардите на ЕУ. Исто така, им помага на институциите да имаат целосно функционален систем за интелектуална сопственост, хармонизиран со практиките на ЕУ, кој обезбедува цврста рамка за подобрување на економските трансакции кои инволвираат права за интелектуална сопственост.

Заштита на правата за инспирирање иновација

Делата за кои е потребна регистрација, наместо авторски права, се креации кои спаѓаат во категоријата индустриска сопственост како, на пример; трговски марки, индустриски дизајн и патенти. Секоја година, Косово регистрира илјадници трговски марки преку својата Агенција за индустриска сопственост. Изминатите години, се прават напори за охрабрување на локалните бизниси да бидат поактивни во овој поглед; и тоа преку регистрирање на своите продукти и обезбедување заштита, со цел да бидат поконкурентни како дома, така и во странство. Заштитата на постоечките производи ги предизвикува креаторските умови да измислат нови нешта, да воведат иновативни решенија за современите проблеми кои, исто така, долгорочно ги наградуваат законските сопственици на иновациите.

Во меѓувреме, интелектуалната сопственост добива пошироко прифаќање како неопходен елемент во креативната економија. „Државите применуваат стратешки пристап кон улогата на интелектуалната сопственост за ослободување на потенцијалот на креативноста во полза на креаторите и општеството како целина,“ вели Киккис.

Развој на младинската работа во Србија

Проект, финансиран од ЕУ, поддржува младинска организација за зголемување на квалитетот на програмите за млади во Србија.

Н.А.П.О.Р. – Национално здружение на младински работници – е невладина организација од Србија, формирана во 2009 година, од организации на граѓанското општество кои се занимаваат со младинска работа во Србија. Биле поттикнати да го основаат здружението водени од потребата да го зголемат квалитетот на програмите поврзани со млади. Особено, имало потреба за поставување стандарди за неформално младинско образование, обезбедување поддршка за оние кои обучуваат млади, како и работа со јавни институции кои придонесуваат во доменот на младите. Повеќе од десет години подоцна, „НАПОР“ прерасна во еден од најзначајните чинители во сферата на младински програми во Србија; броејќи 48 организации под своја капа.

„НАПОР“ на бројни начини придонесува за зајакнување на младината. Тука спаѓаат осигурување за стандарди на квалитет за своите членови преку редовни процеси на мониторинг и акредитација за основните стандарди за изведба; едукативни програми за младински работници и лидери, вклучително и широк спектар модули за обука, како и промоција на етика во младинската работа која е особено важна компонента, земајќи ги предвид проблемите кои се јавуваат при комуникација во дигиталната сфера. Дополнително, организацијата сериозно се залага за признавање на младинската работа, општо, но и со посебен акцент на јавните институции; како, на пример, министерства, општини и други чинители инволвирани во поддршка на нивната работа.

„Навистина сме професионални во нашиот домен, особено што се однесува до младинската работа. Но, исто така сфативме дека имаме сериозни проблеми; како, на пример, собирање средства, генерирање системи за одржливост на нашите програми, како и канцелариски менаџмент и професионално комуницирање на нашето влијание врз публиката и чинителите.“

Недјелка Ивошевиќ е менаџер за комуникации во здружението „НАПОР“. Објаснува дека со природниот раст на организацијата, на површина излегле сериозни предизвици и недостатоци; особено во насока на долгорочна одржливост и корпоративни комуникациски вештини. „Навистина сме професионални во нашиот домен, особено што се однесува до младинската работа. Но, исто така сфативме дека имаме сериозни проблеми; како, на пример, собирање средства, генерирање системи за одржливост на нашите програми, како и канцелариски менаџмент и професионално комуницирање на нашето влијание врз публиката и чинителите,“ вели Недјелка.

Во потрага по поддршка, здружението „НАПОР“ стапило во контакт со „EU TACSO 3“; проект, финансиран од ЕУ, кој придонесува за подобрување на капацитетите и зајакнување на улогата на организациите на граѓанското општество во Западен Балкан и Турција. Проектот „EU TACSO 3“ обезбедил поддршка за здружението „НАПОР“ во насока на обука и менторство кои резултирале со подобрување на нивните капацитети за собирање средства и севкупната финансиска стратегија. Здружението значително се подобрило од соработката со проектот „EU TACSO“. Организацијата вели дека значително ја подобрила својата комуникација со масовните публики, како и со јавните институции и донаторите.

„Главниот проблем со кој се соочувавме беше преводот на одредени теми и професионална терминологија од доменот на младинската работа, наменети за публики кои немаат доволно предзнаење на темата. Пред соработката со проектот „EU TACSO“ користевме технички и бирократски проектен јазик; но, благодарение на нивното менторство, наменето специјално за нашето здружение преку проектот „EU TACSO 3“, добивме помош за превод на комуникацијата во форма на едноставен, јасен и секојдневен јазик, лесно разбирлив од сите; вклучително и нашите членови, како и пошироката заедница и младите. Врз основа на севкупните реакции, можам да кажам дека поддршката од проектот „EU TACSO 3“ за нас беше целосен успех,“ вели Недјелка.

„Без поддршката од проектот „EU TACSO 3“ не ќе можевме да допреме до специфични публики, ниту, пак, ќе имавме јасна визија за иднината на нашето здружение.“

За проектот

Техничка помош, на ЕУ, за организациите на граѓанското општество во Западен Балкан и Турција („EU TACSO“) е регионален проект, финансиран од ЕУ, кој ги подобрува капацитетот и улогата на организациите на граѓанското општество. Проектот обезбедува помош за организациите на граѓанското општество да можат да земат активно учество во демократските процеси во регионот и стимулира средина на можности за граѓанското општество и плуралистички медиумски развој.

Проектот делува во Албанија, БиХ, Косово, Северна Македонија, Црна Гора, Србија и Турција. Истиот е дел од механизмот на ЕУ за граѓанско општество кој овозможува поддршка за организациите на граѓанското општество кои сè уште не се дел од ЕУ. Организациите на граѓанското општество играат значајна улога за ЕУ и се клучни чинители во поддршката на пристапниот процес во своите матични држави.

Билјана Северинова, експерт за комуникации при проектот „EU TACSO 3“, вели дека одлучиле да го поддржат здружението „НАПОР“ од повеќе причини. Една од нив е затоа што „НАПОР“ е организација која има блиска соработка со младите; здружението работи на национален концепт за мотивирање на младината да преземе иницијатива, обезбедувајќи ги со вештини и алатки наменети за нивно зајакнување и осамостојување. Моментално, младинската поддршка, е во фокус на ЕУ и ќе продолжи да биде во следните години. „Друга причина е тоа што „НАПОР“ не е само организација, туку и здружение кое овозможува придонес и помош за бројни други организации. За нас, ова беше одличен модел за учење, особено во насока на идно развивање на нашата методологија за помош,“ вели Билјана.

Недјелка објаснува дека поддршката од проектот „EU TACSO 3“ била особено важна за подобрување на целосната работа на нивната организација. Сега, можат подобро да планираат однапред, а, со тоа, и да имаат подобра перспектива за развој. „Без поддршката од проектот „EU TACSO 3“ не ќе можевме да допреме до специфични публики, ниту, пак, ќе имавме јасна визија за иднината на нашето здружение,“ вели Недјелка.

Здружението „НАПОР“ планира понатамошно да ги зголеми своите операции во насока на поддршка на младинската работа во Србија. Моментално, организацијата е само здружение од младински организации, но нивната цел е понатаму да се развијат во здружение на млади професионалци; насочено кон индивидуи кои ќе имаат влијание и знаење во доменот на младинската работа.

 

Говор за состојбата на Унијата 2022 на претседателката Урсула фон дер Лајен

Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, ќе го одржи својот трет говор за Состојбата на Унијата, пред Парламентот на Европа, на 14. септември 2022. Како и секоја година, говорот ќе изврши преглед на досегашните постигнувања, исцртувајќи ја визијата за иднината. Говорот ќе биде проследен од пленарна дебата.

 

По две години пандемија и со тековна војна, на европско тло, поради руската агресија кон Украина; претседателката на Европската комисија ќе сподели значајни соопштенија со цел соочување со овие предизвици, претставувајќи ја нејзината визија за иднината на Европската Унија. Со оглед на исклучителниот геополитички контекст, годинава, дури повеќе од изминатите години, говорот за состојбата на Унијата се очекува со нетрпение и надвор од ЕУ исто така.

 

Говорот за состојбата на Унијата 2022 ќе се емитува, во живо, на Ebs, како и на каналите на социјалните медиуми на Европската комисија: Facebook, Twitter, LinkedIn, Youtube и Telegram; како и на профилот на претседателката фон дер Лајен на социјалните мрежи: Twitter, Instagram и LinkedIn.

Фондот „Green for Growth“ („Зелено за раст“) ја подобрува енергетската и ресурсна ефикасност на бизнисите и домаќинствата во Косово

Фондот „Green for Growth“ („Зелено за раст“) овозможи субординиран заем, во вредност од 7 милиони евра, за неговиот партнер „BKT Kosovo“. Приходите ќе ја зајакната базата на капитал на банката и ќе ѝ овозможат на „BTK Kosovo“ да ја зголеми својата енергетска и ресурсна ефикасност за заеми, во полуурбаните подрачја во Косово, наменети за микро, мали и средни претпријатија, приватни индивидуи, како и проекти од доменот на обновливи енергии.

 

Овој инструмент има за цел зајакнување на капацитетите на банката за унапредување на одржливо и долгорочно „зелено“ финансирање. Инвестицијата, се очекува, да придонесе за намалување на емисиите на CO2 во износ од 4800 тони годишно; како и првична годишна енергетска заштеда од 21800 мегавати. Ова претставува еквивалент на избегнување емисии стакленички гасови од преку 1000 патнички возила, управувани на бензин, во текот на една година. Покрај инструментот, „BKT Kosovo“ ќе добие техничка помош, во согласност со иницијативата „Deep Greening“ („Длабоко раззеленување“) која цели кон одржливост на клучните бизнис операции на „BKT“, подобрување на нивните еколошки и општествени системи за менаџмент, како и зајакнување на капацитетите за „зелено“ позајмување.

Инфраструктурно финансирање од ЕУ за нова автопатска делница во Република Српска

Првата завршена делница од автопатот долж коридорот Vc во Република Српска (РС), која води од Јоховац до Руданка, беше отворена со церемонија на која присуствуваа српскиот член на Претседателството на Босна и Херцеговина (БиХ), Мирослав Додик, претседателката на РС, Жељка Цвијановиќ, како и други владини претставници на РС, од претпријатието Аутопутеви РС, Европската банка за обнова и развој (EBRD) и од канцеларијата на ЕУ во Босна и Херцеговина.  
Делницата долга 6,1 км беше завршена благодарение на грантот од ЕУ од 15 милиони евра, кој овозможи дополнително финансирање во форма на поволни заеми од ЕБОР (ЕBRD) вредни речиси 70 милиони евра. Делницата Јоховац до Руданка обезбедува директно поврзување на автопатот Бања Лука – Добој и постоечката магистрала М17 во Босна и Херцеговина. Таа ги дополнува двете други делници, Вукосавље – Јоховац и Руданка  – Путниково Брдо кои ги гради Аутопутеви РС. Брзината на движење на патниците и товарот на оваа делница ќе се зголеми од 60 км/ч до 100 и 120 км/ч.  
Покрај побрзото и побезбедно патување, проектите за автопати долж коридорот Vc поддржани од ЕУ, обезбедуваат и економски придобивки преку поддршка на поврзувањето во Западен Балкан, како и  меѓу Западен Балкан и единствениот пазар на ЕУ кој е најголемата економска област во светот. Властите и даночните обврзници продолжуваат да ја уживаат користа која ја обезбедуваат многу поволните финансиски услови кои се нудат за инфраструктурни проекти во Босна и Херцеговина поддржани од ЕУ.

Објавени победниците на „Балкатон 3.0“

Советот за регионална соработка (Regional Cooperation Council (RCC)) ги претстави победниците  на „Балкатон 3.0“, третиот онлајн натпревар за најдобри дигитални решенија на Западен Балкан. Победниците вклучуваат учесници од сите шест земји од Западен Балкан. На натпреварот годинава беа пријавени околу 60 тимови од цел Западен Балкан. Дванаесет тимови дојдоа до финалето, седум од нив предводени од девојчиња, составени од 37 членови од кои 18 девојчиња.

 

На церемонијата за доделување на наградите во Приштина, Јоханес Стенбаек-Мадсен, Шефот за соработка на Европската унија во Косово изјави „Балкатон е една од многуте работи што ги поддржува ЕУ со прекрасна визија дека еден ден целиот Западен Балкан ќе биде членка на Европската унија.“

 

Близу 250 учесници во изминатите две години беа дел од магијата на Балкатон, се натпреваруваа, ги поместуваа границите и креативно размислуваа. Девет продукти од претходните победници на Балкатон се веќе развиени и пласирани, а тој број во скоро време ќе порасне на 15.

Отворен нов јавен повик EU4AGRI-Recovery

Како дел од проектот EU4AGRI-Recovery, финансиран од Европската унија, објавен е јавен повик за грантови за поддршка на унапредувањето на ефикасноста на индустриските ресурси и на циркуларните синџири на вредности во земјоделско-прехранбениот сектор.

 

Со овој јавен повик, Европската унија ќе ги поддржи земјоделско-прехранбените деловни субјекти кои сакаат да го насочат своето работење кон ефикасно и почисто производство преку зелени, дигитални и циркуларни бизнис модели со цел да постигнат одржливо земјоделство, контролирана употреба на природните ресурси и воведување на добри практики. На повикот може да се пријават занаетчии, самостојни претприемачи, задруги и микро, мали и средни претпријатија кои се занимаваат со преработка на земјоделски производи или со примарно земјоделско производство, а кои се регистрирани најмалку една година пред датумот на овој повик.

 

Вкупната сума која е на располагање за овој повик е 2,8 милиони конвертибилни марки (КМ), а средствата за поддршка по пријава се движат од 20,000 до 80,000 КМ. Апликантите треба да кофинансираат 15% од вкупната вредност на признаените проектни трошоци.

 

„The European Union’s Support to Recovery and Resilience of Agriculture and Rural Development in Bosnia and Herzegovina“ (Поддршка на Европската унија за закрепнување и отпорност на земјоделскиот и руралниот развој во Босна и Херцеговина), EU4AGRI-Recovery, е иницијатива која трае две и пол години и која има за цел да ја поддржи Босна и Херцеговина во ублажувањето на економските ефекти од Ковид-19 пандемијата врз земјоделско-прехранбените претпријатија и врз операторите за рурален туризам, како и во обезбедувањето на континуитет во нивното работење.

ЕУ започна кампања за поттикнување на поголема излезност на гласачите на претстојните избори во БиХ

Европската унија во Босна и Херцеговина започна кампања насловена „Сѐ започнува со избор“ со цел да ги охрабри и мотивира граѓаните на Босна и Херцеговина да го остварат своето демократско право на глас на претстојните избори во октомври.

 

Почетокот на кампањата беше означен со улични акции под наслов „Да избираш е лесно“ пред ББИ центарот во Сараево, во паркот „Петар Кочиќ“ во Бања Лука и пред Мепас мол-от во Мостар. Случајни минувачи од сите три града беа поканети да учествуваат во наградна игра со тоа што ќе влезат во кабините за гласање и ќе направат едноставен избор, на пример помеѓу модни артикли, туристички дестинации во БиХ или надежни музичари. Нагласувајќи колку е лесно да се гласа во замена за симболична награда, акцијата имаше за цел да ја истакне вредноста на гласањето за нешто многу повредно –  влог во иднината на земјата.

 

Кампањата исто така ќе опфати и изјави за тоа колку е важно да се излезе на гласање. Изјавите се од истакнати личности како кошаркарската ѕвезда Јусуф Нуркиќ. Тие ќе бидат дел од кампањата заедно со други активности насочени кон зголемување на вклученоста на јавноста и подигање на свеста за вредноста на остварувањето на демократското право на глас.

Кампањата ќе трае до изборите кои се закажани во октомври.