Skip to main content

Autor: WeBalkans

Proton Cable: Pioner për prodhimin e kabllove të qëndrueshme dhe novatore në Kosovë

Written by WeBalkans on . Posted in Priče.

Si e bëri të mundur mbështetja e BE-së udhëheqjen e tregut të kabllos pa halogjenë në Ballkanin Perëndimor dhe shtrirjen globale të Proton Cable.

Proton Cable, kompani e specializuar për telat dhe kabllot elektrikë në Kosovë, ka zënë vend shpejt si lojtar kyç në Ballkanin Perëndimor, që nga themelimi në 2010-n. Deri më tani, rrugëtimi ka pasur vështirësi, por ka qenë i suksesshëm falë mbështetjes nga Bashkimi Evropian. Besim Dida, partneri menaxhues në Proton Cable, shpjegon se vizioni i kompanisë ka qenë që në krye të herës prezantimi i risive në tregun e kabllove.“ Para se të nisnim prodhimin, kabllot në treg nuk kishin ndonjë markë. Të gjithë e dinin që ishte kabllo, por nuk kishin të shënuara tipin apo emrin e markës dhe kabllot nuk shpërndaheshin me paketimin e markës,“ thotë Besimi.

“Zbuluam edhe se në rajonin tonë nuk kishte prodhues kabllosh pa halogjenë, dhe kostoja e teknologjisë për prodhimin e tyre ishte relativisht e lartë.“

Në 2017-n, kompania krijoi seksionin për përpunimin e telit të bakrit duke e rritur pavarësinë e saj nga prodhuesit e lëndëve të para dhe qëndrueshmërinë e tyre në treg. Si kompani e përqendruar te risia dhe ecja në një hap me zhvillimet në tregun ndërkombëtar, ata zbuluan se Bashkimi Evropian kishte prezantuar një direktivë të re që kërkonte që kabllot e përdorur në hapësirat publike duhet të ishin pa halogjenë. Këto kabllo, kur bien në kontakt me zjarrin, nuk lëshojnë gaze të dëmshme që do të dëmtonin mjedisin ose shëndetin e njerëzve. „Po ashtu, zbuluam edhe se nuk kishte prodhues kabllosh pa halogjenë në rajonin tonë, dhe se kostoja e teknologjisë për prodhimin e tyre ishte relativisht e lartë,“ thotë Besimi.

Proton Cable vendosi të bëhej kompania e parë e rajonit që do të fuste në treg kabllo pa halogjenë në përputhje me standardet e BE-së. Kompania e kishte nisur tashmë me sukses fabrikën e kabllos dhe telit të bakrit, por duke qenë se nisma e fundit ishte shumë e vështirë nga pikëpamja financiare, ata kërkuan ndihmë dhe u erdhi mbështetje nga Bashkimi Evropian. BE-ja i mbështet për blerjen e teknologjisë për linjën e prodhimit të kabllove pa halogjenë dhe për linjën e mbështjelljes së përbërë kokrrizore.

Për më tepër, kompania pati mundësi të shfrytëzonte mundësinë që u paraqit për shkak të mungesave të prodhuesve të mbështjelljes kokrrizore të shkaktuar nga lufta në Ukrainë. „Duke qenë se tashmë e kishim teknologjinë e blerë me mbështetjen e BE-së dhe e kishim vënë në punë, vendosëm ta përdornim këtë mundësi dhe ta zgjeronim tregun tonë,“ thotë Besimi. Proton Cable nisi të eksportonte në vendet fqinje dhe tashmë e ka zgjeruar tregun e vet më tej, duke përfshirë dhe Austrinë dhe Kroacinë.

„Ky grant nga BE-ja ishte pika e kthesës për ne. Jemi prodhuesit e parë të kabllos pa halogjenë në rajon dhe tani po eksportojmë dhe në vendet e BE-së.“

Lidhur me projektin

Projekti i financuar nga BE-ja “Nxitja e punësimit të grupeve të disavantazhuara dhe rritja e konkurrencës globale të industrisë së instalimeve elektrike në Kosovë në përputhje me parimet e zhvillimit të qëndrueshëm dhe gjithëpërfshirës social” u nis në vitin 2020. Qëllimi i projektit ishte nxitja e punësimit, rritja e gjithëpërfshirjes sociale dhe krijimi i modeleve të qëndrueshme sipërmarrëse në Kosovë.

Proton-i po shpreson ta zgjerojë më tej tregun e vet dhe po lobon me institucionet që të pranojnë direktivën e BE-së për përdorimin e kabllove elektrike në hapësirat publike në Kosovë.“ Ky grant nga BE-ja ishte pika e kthesës për ne. Jemi prodhuesit e parë të kabllos pa halogjenë në rajon dhe tani po eksportojmë dhe në vendet e BE-së,“ thotë Besimi.

Falë mbështetjes së marrë, Proton-i ka rritur dhe numrin e punonjësve të vet. U trajnuan 129 persona për bazat e instalimit elektrik dhe përdorimin e kabllove pa halogjenë dhe 17 prej tyre u punësuan menjëherë në Fabrikën e Proton Cable. Pesëdhjetë të tjerë përfunduan stazhin, ndërsa 58 të tjerët i shtuan aftësitë e tyre dhe gjetën punë në kompani të tjera.

Rinovohet shkolla fillore në Sarajevë, me ndihmën e BE-së dhe BERZH-it

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

Shkolla fillore „Ćamil Sijarić“, e ndërtuar rreth 40 vjet më parë dhe e shkatërruar keqazi gjatë luftës, është një nga shkollat më të vjetra e të mëdha në zonën e Dobrinjës në Sarajevë, me mbi 950 fëmijë të regjistruar aktualisht. Edhe pse është rinovuar disa herë gjatë viteve, shkolla humbet shumë nxehtësi për shkak të fasadës, çatisë dhe dritareve të vjetra pa termo-izolim efikas. Kur kantoni i Sarajevës vendosi të niste një rindërtim në shkallë të gjerë të ndërtesave të tij publike, shkolla u konsiderua si një nga prioritetet.

 

Me financim nga Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH), Bashkimi Evropian (BE), dhe Austria, Kantoni i Sarajevës nisi më 2020-n një program për rinovimin e 40 ndërtesave publike, kryesisht ambiente mësimore, si çerdhe, shkolla, konvikte studentësh dhe qendra shëndetësore. Programi synon t’i bëjë këto ndërtesa më efikase energjetikisht, dhe të ulë kostot e energjisë dhe elektricitetit, si dhe emetimet e CO2-shit. Pesëmbëdhjetë ndërtesa u zgjodhën për fazën e parë të programit, 13 prej të cilave janë rindërtuar tashmë.

 

BE-ja ka ofruar një grant investimi prej 2 milionë Eurosh për programin.

 

Rindërtimi i ndërtesave publike është pjesë e Planit të Veprimit të Qytetit të Gjelbër të BERZH-it për kantonin e Sarajevës, së bashku me investime të tjera në fusha të tilla si infrastruktura e ujit, transporti urban dhe ngrohja qendrore. Projektet e Qytetit të Gjelbër në Sarajevë mbështeten ngaBashkimi Evropian, Austria, Japonia, Iniciativa e Evropës Qendrore, Italia dhe Kuadri i Investimeve të Ballkanit Perëndimor.

Ambasadori i BE-së viziton Bashkinë e Kolashinit: 9 milionë Euro për problemet infrastrukturore të Kolashinit

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

Projektet e shumta me të cilat Bashkimi Evropian mbështet Bashkinë e Kolashinit dhe mënyrat se si mund të vazhdohet kjo mbështetje ishin temat e trajtuara gjatë vizitës së shefit të Delegacionit të Bashkimit Evropian në Mal të Zi, në Kolashin. Ambasadorja Oana Cristina Popa takoi kryetarin e bashkisë, Vladimir Martinovic, dhe përfituesit e fondeve të BE-së nga zona e Bashkisë së Kolashinit. Ata diskutuan për mbështetjen e vazhdueshme të BE-së për komunitetin lokal dhe për mundësitë e përpjekjeve të përbashkëta për të ndihmuar popullsinë lokale dhe zhvillimin e Kolashinit.

 

Ambasadorja Popa tha se aksesueshmëria e duhur dhe infrastruktura e besueshme e transportit janë thelbësore për ekonominë në rritje të Kolashinit, veçanërisht për turizmin, duke deklaruar se Bashkimi Evropian i ofron mbështetje Bashkisë për çdo segment të zhvillimit. Bashkimi Evropian investoi mbi 9 milionë euro për rindërtimin e dy segmenteve të hekurudhës Beograd-Tivar në territorin e Bashkisë dhe një shumë e njëjtë u akordua për problemet infrastrukturore të qytetit. “Për sa i përket infrastrukturës komunale, që është e nevojshme, si për të përmirësuar cilësinë e jetës së popullsisë lokale, ashtu dhe për t’i shërbyer numrit në rritje të vizitorëve, BE-ja ka akorduar gati 9 milionë euro për ta ndihmuar Bashkinë të përmirësojë sistemin ujësjellës dhe të ndërtojë një impiant trajtimi të ujërave të ndotura dhe një rrjet të ujërave të zeza”, shpjegoi Popa.

 

Ambasadori Popa vizitoi edhe resortin e zotëruar nga shteti të skive, Kolashin 1600, dhe i ftoi të gjithë ata që kanë mundësi, që të përfitojnë nga sezoni me temperatura të ulura të dimrit për të shijuar pistat e skive dhe mikpritjen e kolashinasve. Ambasadorja Popa tha se mbështetja e BE-së për përpjekjet e komunitetit lokal për ta bërë Kolashinin një vend edhe më të këndshëm për të jetuar dhe për t’u vizituar do të vazhdojë.

BE-ja mbështet ndërtimin e ambienteve të reja për Fakultetin e Matematikës dhe Shkencave Natyrore në Kosovë

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

Ambasadori i BE-së në Kosovë, Tomas Szunyog dhe Rektori i Universitetit të Prishtinës (UP), Prof Dr Qerim Qerimi, inauguruan, më 23 shkurt, fillimin e ndërtimit të objekteve të reja për Fakultetin e Matematikës dhe Shkencave Natyrore (FMShN).

 

Ndërtimi i ambienteve të reja të fakultetit, me vlerë 8.9 milionë Euro, është pjesë e një programi më të gjerë të BE-së për Punësim dhe Arsim dhe është një nga projektet e shumta të infrastrukturës arsimore që ka financuar BE-ja në Kosovë. Ndërkohë që BE-ja do të financojë ndërtimin e ambienteve, Universiteti i Prishtinës do të sigurojë mobiliet dhe pajisjet e laboratorit, me vlerë 5 milionë Euro. „Ky është një tjetër investim i BE-së për arsimin në Kosovë. Nga 2007-a deri në 2022-shin, BE-ja ka investuar 85 milionë Europër zhvillimin e sistemit arsimor në Kosovë për të ndihmuar krijimin e mundësive të ngjashme me ato në BE për studentët dhe akademinë e Kosovës, dhe për të kontribuar për zhvillimin ekonomik të udhëhequr nga dija dhe krijimi i vendeve të punës”, tha ambasadori Szunyog.

 

Punimet e ndërtimit priten të kenë përfunduar deri në Qershor 2024.

Paketa e Mbështetjes për Energjinë: BE-ja i jep Kosovës 75 milionë Euro për ta ndihmuar të përballojë krizën e energjisë

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

75 milionë Eurot janë transhi i parë i fondeve që do të marrë Kosova nga Paketa e BE-së e Ndihmës për Energjinë për Ballkanin Perëndimor, me vlerë 1 miliard Euro, të krijuar nga BE-ja dhe shtetet e saj Anëtare për ta ndihmuar rajonin që të përballojë krizën e energjisë dhe rritjen e jashtëzakonshme të çmimeve të energjisë për shkak të sulmit të pajustifikuar dhe të pashkak e në shkallë të gjerë të Rusisë kundër Ukrainës.   
E gjithë paketa do të dorëzohet me dy pjesë nga 500 milionë Euro secila, me paketën e parë të fokusuar menjëherë për ofrimin e mbështetjes së drejtpërdrejtë për familjet dhe bizneset më të prekura dhe të dytën për tranzicionin tek energjia e pastër në rajon dhe për uljen e varësisë nga karburantet fosile ruse. „Sulmi i pajustifikuar dhe i pashkak e në shkallë të gjerë i Rusisë ndaj Ukrainës ka prekur gjithë botën duke shkaktuar kriza energjetike dhe ushqimore. Efektet e këtyre krizave janë ndjerë më shumë nga ekonomitë më të cenueshme dhe BE-ja është angazhuar, si për të mbështetur Ukrainën që të mbrohet nga sulmi, ashtu dhe për të ndihmuar partnerët e vet për ta përballuar krizën,“ tha ambasadori Szunyog.  
BE-ja vijon të jetë furnizuesi më i madh i asistencës financiare për Kosovën, me 1.2 miliardë Euro të siguruara nëpërmjet Instrumenteve të Asistencës së Para-Anëtarësimit (IPA) I dhe II, nga 2007-a deri në 2022-shin. Tashmë po ofrohet asistencë e mëtejshme financiare nëpërmjet IPA III-shit. BE-ja është edhe partneri më i madh tregtar i Kosovës.   

Paneli mikpritës i Sarajevës diskuton për evoluimin e narrativës së propagandës së Ukrainës.

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

Me rastin e përvjetorit të parë të fillimit të sulmit në shkallë të gjerë ndaj Ukrainës nga Rusia, Shërbimi i Veprimit të Jashtëm i Bashkimit Evropian (EEAS) dhe Zyra e BE-së në Bosnjë dhe Hercegovinë organizoi një panel diskutimi „Evolucioni i narrativave të propagandës për Ukrainën“, më 24 shkurt, 2023, në Sarajevë. Diskutimi bashkoi panelistë nga Ballkani Perëndimor, Ukraina dhe Lindja e Mesme.  
Ambasadori Johann Sattler, Kreu i Delegacionit të BE-së dhe Përfaqësuesi Special i BE-së në BiH tha: „Kjo luftë nuk po ndodh vetëm në fushëbetejë. Lufta po ndodh edhe në shumë fusha të tjera, përfshirë dhe atë të informimit. Mekanizmat që ka krijuar Rusia për manipulimin e informacionit, përfshirë dhe ato të viteve të shkuara, janë kthyer në një instrument të fuqishëm lufte, që po përdoret në nivel global. Integriteti, gazetaria profesionale dhe shoqëria e fortë civile janë thelbësore gjatë kohës së luftës, kur kryhen manipulime informimi dhe keqinformime.  
Paneli i diskutimit është pjesë e një aktiviteti më të gjerë të BE-së „Ndërlidhja e Komuniteteve Mediatike në Epokën e Keqinformimit“, që po zhvillohet më 24dhe 25 shkurt, në Sarajevë. Në aktivitet marrin pjesë gazetarë, verifikues faktesh, profesionistë të medias dhe akademikë nga Ballkani Perëndimor, vende të Partneritetit Lindor, Lindja e Mesme, Afrika Veriore etj. Ky aktivitet synon të rrisë sinergjinë përtej kufijve, si dhe të hartëzojë nevojat e komuniteteve mediatike dhe të mbështesë punën e tyre.

BE-ja po ndryshon për më mirë jetën e shqiptarëve

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

Më 22 shkurt 2023, Këshilli i Ministrave miratoi në parim nënshkrimin e Marrëveshjes së Financimit ndërmjet Komisionit Evropian dhe Republikës së Shqipërisë për Annual Action Plan (AAP) për vitin 2022 në kuadër të Instrument for Pre-Accession Assistance (IPA) III. Kontributi i BE-së prej 82.6 milionë euro do të mbështesë gjashtë veprime në fushat e mjedisit, rinisë, demokracisë, harmonizimit të acquis-it të BE-së, luftës kundër krimit të organizuar dhe sistemit gjyqësor.

 

Marrëveshja e financimit do të nënshkruhet nga Komisioni Evropian dhe më pas do t’i dorëzohet autoriteteve shqiptare për nënshkrimin dhe miratimin e mëtejshëm në Këshillin e Ministrave. Instrumenti i asistencës para anëtarësimit IPA mbështet vendet kandidate për në BE në miratimin dhe zbatimin e reformave kyçe politike, institucionale, sociale dhe ekonomike për të qenë në përputhje me vlerat e BE-së dhe për t’u përafruar në mënyrë progresive me rregullat, standardet dhe politikat e BE-së.

Investimet e EIB Global kanë arritur 824 milionë euro në Ballkanin Perëndimor në vitin 2022, plotësuar nga 11.2 milionë euro në grante

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

Banka e BE-së, përmes krahut të saj të dedikuar për aktivitetet jashtë Bashkimit Evropian – EIB Global – investoi 824 milionë euro në të gjithë Ballkanin Perëndimor në vitin 2022 për të përshpejtuar lidhjen e qëndrueshme, mjedisin e pastër, tranzicionin e gjelbër, digjitalizimin dhe rritjen e sektorit privat. Projekti kontribuon në shpalosjen e Planin Ekonomik dhe të Investimeve të BE-së për rajonin dhe nismës EU Global Gateway. Përveç kësaj, banka ka mobilizuar 11.2 milionë euro në grante për të nisur projekte të qëndrueshme, për zhvillimin urban, eficencën energjitike dhe projektet e energjisë së rinovueshme. Pjesa më e madhe e firmave të reja shkoi për transportin më të qëndrueshëm, të sigurt dhe efikas nëpërmjet projekteve hekurudhore dhe ujore, duke arritur në 75% të totalit të kreditimit vitin e kaluar, ndjekur nga investimet në bizneset e vogla, mbrojtjen e mjedisit dhe digjitalizimi.

 

Si një nga lojtarët kryesorë të Western Balkans Investment Framework (WBIF), EIB Global zhvillon dhe zbaton investime në bashkëpunim të ngushta me Komisionin Evropian, institucionet financiare ndërkombëtare dhe ekonomitë e Ballkanit Perëndimor. Qasja Team Europe maksimizon përdorimin e financave të disponueshme për investimet e nevojshme. Banka e BE-së ka projektuar gjithashtu instrumente financiare novatore, duke përfshirë një përzierje huash, garancish, këshillimi dhe grantesh nga European Fund for Sustainable Development Plus (EFSD+) për të mbështetur bashkitë, prodhuesit e energjisë, korporatat, bizneset e vogla dhe bankat tregtare me investime. në sektorin e energjisë, lidhjes dhe atë digjital.

FEST Film Festival në Beograd fillon me përzgjedhjen emocionuese të filmave ndërkombëtare

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

Festivali vjetor i shumëpritur i filmit FEST ka nisur zyrtarisht në Beograd, Serbi, duke shfaqur disa nga filmat e rinj më të mirë dhe më emocionues nga e gjithë bota. Festivali, i cili ka nisur që nga viti 1971, është kthyer në një nga ngjarjet më të rëndësishme në kalendarin ndërkombëtar të filmit. Edicioni i sivjetshëm, i cili zgjati nga data 24 shkurt deri më 5 mars, përmban mbi 100 filma nga 50 vende, me fokus në promovimin e talenteve në zhvillim dhe rrëfimet novatore. Katërmbëdhjetë filma të autorëve evropianë janë pjesë e programit kryesor të konkurrimit!

 

Shikuesit do të mund të votojnë për filmin më të mirë evropian, duke ndjekur projeksionin e secilit prej atyre filmave. Fituesi do të marrë Audience Award, që do të njoftohet nga ambasadori nga i Bashkimit Evropian në Serbi, Emanuele Giaufret në mbylljen e festivalit më 5 mars. Secili nga projeksionet e 100+ filmave fillon me videon trailer që tregon në mënyrë të përmbledhur mbështetjen që ka dhënë më parë Creative Europe për filmat serbë.

 

BE-ja vazhdon të jetë një mbështetëse krenare e kinematografisë serbe. Përveç sponsorizimit të disa prej filmave dhe serialeve më të mira nëpërmjet Creative Europe ( Otac, Nečista krv, Leto kada sam naučila da letim, Strahinja, Zlogonje, Mrak, Mraz, Crna svadba, Područje bez signala), European Union Delegation në Serbi mbështet disa festivale filmash në Serbi, mes të tjerësh dhe FEST.

 

FEST njihet për atmosferën e tij vibrante dhe frymën e fortë të komunitetit, ku mijëra adhurues të filmave në të gjithë botën mblidhen në Beograd çdo vit për të festuar artin e kinemasë. Festivali i këtij viti nuk do të bëjë përjashtim, me një program emocionues shfaqjesh dhe evente që do të tregojnë më të mirën e kinemasë bashkëkohore.

Mundësi për artistët e rinj: Program mentorimi dhe rezidence në Paris

Written by WeBalkans on . Posted in Lajme.

Young Artists Development Residency Programme është një program unik, sepse jo vetëm që ofron rezidencë prej tre-muajsh për artistët e rinj nga rajoni në Paris, por është edhe një projekt mentorimi që nënkupton se artistët e rinj do të zhvillojnë aftësitë e tyre në bashkëpunim me artistë evropianë me përvojë dhe emër, u tha në prezantimin e Programit ku morën pjesë artistë të rinj nga Serbia.  
Instituti i European Investment Bank (EIB) ka publikuar një thirrje për aplikime në Artists Development Residency programme (ADP) për vitin 2023, në bashkëpunim me Cite internationale des arts (Paris), për artistët nën 35 vjeç nga vendet kandidate për anëtarësimin në BE.  
Bashkimi Evropian ka mbështetur dhe investuar në zhvillimin e industrisë krijuese në Serbi për vite, dhe EIB Programme është një mundësi e shkëlqyer që artistët e rinj të zhvillohen profesionalisht.