Skip to main content

Area of Cooperation: Culture and youth

Едношалтерски пристап кој го трансформира вработувањето на младите

Нов образовен пристап, финансиран од ЕУ, функционира низ Западен Балкан

Организациите на граѓанското општество во Западен Балкан ги здружија силите за да воведат нов образовен пристап кој има за цел зголемување на вработеноста кај младите. Проектот има една позначајна партнерска организација во Албанија, БиХ, Косово, Црна Гора и Србија. Во секоја држава, проектот работи на пополнување на празнините во услугите на образовните институции.

 

Не постојат брзи решенија за образовните предизвици, а тоа добро го знае Центарот за младинска работа од Нови Сад во Србија. Оваа организација со години работи со млади. Нуделе курсеви, работеле на застапување на младите, но тоа што навистина им го привлекло вниманието е вработувањето на младите.

 

„Добивме идеја за пилотирање интегрирани услуги за млади засновани на едношалтерски принцип.“

Центарот за младинска работа „CZOR“ воочил дека услугите до кои младите имаат пристап се поделени меѓу различни организации, па затоа корисниците морале да преминуваат од една кон друга програма за да се стекнат со неопходните вештини за вработување.

„Добивме идеја за пилотирање интегрирани услуги за млади засновани на едношалтерски принцип,“ вели Вања Калаба од „CZOR“. Пристапот бил успешен, а приближно повеќе од половина од младите кои биле дел од програмата добиле вработување или понуда за стаж. На тој начин, Калаба била убедена дека овој модел може да се развие во регионален проект.

Образованието добива регионален дострел

Центарот за младинска работа „CZOR“ успеал да ја издигне на регионално ниво својата специјализирана интервенција во младинското образование; и тоа со финансирање од ЕУ. Во пристапот им се придружиле организации од Албанија, БиХ, Косово и Црна Гора; со надеж за зголемување на можностите на младите за наоѓање работа. „Сакавме да ги зајакнеме организациите преку креирање мрежа која ќе ги направи чинителите препознатливи и порелевантни; поддржувајќи ги да соработуваат со владата за младинско вработување и пристап до младите,“ вели Калаба од „CZOR“.

Пристапот имал посебен фокус на младите кои не се во образовен процес или, пак, во процес на вработување или обука. Стотици кандидати се пријавиле, надевајќи се да се стекнат со потребните вештини по едногодишна програма која вклучува дигитални вештини и претприемништво.

Партнерите кои ја нудат оваа услуга имаат богата експертиза за кариерно советување, претприемништво, дигитални вештини и социјални медиуми. Сега, овие организации ги обединуваат силите и на едно место ги подготвуваат кандидатите; од споделување на нивната експертиза, па сè до контактирање на потенцијалните работодавци.

„Запишувањето во овој образовен формат направи подобро да го разберам ИТ секторот и да го применам знаењето во иднина.“

За проектот

Проектот „Мојата кариера од 0 до херој“ (“My Career from Zero to Hero” (02hero)), финансиран од ЕУ, има за цел зајакнување на капацитетите на организациите на граѓанското општество; за да можат да бидат ефикасни и одговорни независни чинители кои ќе можат конструктивно да се вклучат во соработки со владите на идентификувани тематски приоритети за иновативни решенија за вработување на младите во Стратегијата за Западен Балкан. Проектот е интегриран модел за вработување на младите според „NEET“ (Not in Education, Employment, or Training) („NEET – Не во образование, вработување или обука“), заснован на едношалтерска методологија која ги овозможува на едно место сите услуги за вработување на младите и развивање на вештини потребни за идните работни места во дигиталната револуција 4.0.

Сајра Хаџиараповиќ учествувала на обуката организирана од партнерската организација во БиХ – „Центар за младинско образование“, во градот Травник. Вели дека специјално осмислениот курс од предавачи специјализирани за програмирање и веб-дизајн ги пополнил празнините во нејзиното образование. Особено го вреднува запознавањето со успешни претприемачи во улога на гости-говорници. „Запишувањето во овој образовен формат направи подобро да го разберам ИТ секторот и да го применам знаењето во иднина,“ вели Сајра Хаџиараповиќ која се надева дека сега има поголеми шанси за вработување.

Конзорциумот организации сега се фокусира на одржливост на моделот за да може да стане неопходната адреса за охрабрување вработување меѓу младите.

Амбасадорката Попа се состана со младите европски амбасадори

Амбасадорката на ЕУ во Црна Гора, Оана Кристина Попа, се состана со младите европски амбасадори како дел од иницијативата „Младински дијалог“ која започна на почетокот од годината. Целта на состанокот беше дискутирање за досега сработеното, како дел од иницијативата, но и темите кои во иднина треба да се разработат. Младите европски амбасадори зборуваа за проблемите кои ги засегаат; како, на пример, нападите врз ЛГБТ заедницата во Црна Гора, пристрасното медиумско покривање и националните поделби, високиот процент млади кои сакаат да ја напуштат земјата, нивната нејасна улога во општеството итн.

 

Амбасадорката Попа им ги претстави проектите и активностите кои ЕУ ги имплементира во Црна Гора со цел надминување на овие предизвици, но и ги покани младите да бидат активни, предложувајќи им конкретни инцијативи за подобрување на нивната заедница.

 

Младите европски амбасадори се иницијатива посветена на младите во Западен Балкан, отпочната од ЕУ, пред три години, која има за цел да им даде можност на младите да учат и да ги искусат вредностите на ЕУ, промовирајќи ги можностите кои ги нуди оваа заедница.

 

Неодамна беше објавена третата генерација млади европски амбасадори во Црна Гора, вклучувајќи ги Селда Јахјагиќ, Марија Блажевиќ, Анџела Мициќ, Мерита Дукај, Едина Османовиќ, Филип Јоветиќ, Лукас Јунковиќ, Милутин Радолуовиќ, Лука Вукотиќ, Андреј Бубања и Матиа Пренкочевиќ.

Ефектот Марибор: подобрување на професионалните вештини во странство

Проектот „Intervet“, финансиран од ЕУ, помага за зголемување и создавање нови можности за мобилност за учење во Западен Балкан.

Енѓул Мифтари е седумнаесет годишен средношколец од Косово и е матурант во средното стручно училиште „7. септември“ во Приштина. Енѓул вели дека уште од рана возраст бил воодушевен од угостителскиот бизнис. Објаснува дека тоа е, најверојатно, поради неговиот татко: „Мојот татко, преку 17 години, беше готварски шеф во ресторан; а, јас, понекогаш, го придружував на работа, така што се вљубив во оваа професија,“ вели Енѓул. Со оглед на тоа што не било возможно да се учи готвење во средно училиште, Енѓул избрал да учи туризам; вклучително и управување со туристички агенции и рецепции, и вели дека воопшто не жали за одлуката; додавајќи дека, дури и кога би имал поширок избор, не би избрал друго стручно училиште.

„Искуството со стажот во Приштина беше навистина корисно. Но, чувствував дека ми треба поголемо искуство со практична работа, како и разноликост.“

Енѓул се покажал како одличен ученик, со високи оценки и пофалби од наставниците. Како резултат, му предложиле четиримесечен стаж на рецепција во „Grand Hotel“; еден од историските хотели во центарот на Приштина. „Искуството со стажот во Приштина беше навистина корисно. Но, чувствував дека ми треба поголемо искуство со практична работа, како и разноликост,“ вели Енѓул. Оваа можност дошла набрзо откако проектот „Intervet“, финансиран од ЕУ, објавил повик за меѓународни стажирања за учениците од средните стручни училишта од Косово.

Како средношколец во средно стручно училиште, Енѓул дознал за можноста од неговиот наставник по англиски јазик и веднаш одлучил да се пријави. Ги исполнил критериумите во врска со средното стручно училиште и познавањето на англискиот јазик, па бил избран меѓу младите средношколци од Косово кои требало да заминат на едномесечна програма за стажирање во планински хотел во Марибор, Словенија. „Бев навистина возбуден,“ се сеќава Енѓул.

„Моето искуство за време на стажот во Марибор беше одлично. Не само што ги надоградив моите професионални вештини, туку и научив за културата и ги развив своите јазични вештини исто така.“

За проектот

Целта на проектот „Intervet“ за Западен Балкан, финансиран од ЕУ, е создавање можности за мобилност за учење во центрите за обука во Западен Балкан; како и интернационализација на системот за средни стручни училишта и подобрена култура за мобилност за учење во доменот на средните стручни училишта. За да се постигне ова, проектот имплементира активности на две нивоа: од една страна, мобилност за средношколците во средните стручни училишта, а од друга страна, градење вештини за персоналот во средните стручни училишта. Нивниот конзорциум вклучува деловни и образовни здруженија, мали и средни претпријатија, центри за средни стручни училишта, трговски комори и универзитети од шест држави во Западен Балкан и осум држави во ЕУ; а „Prishtina REA“ е косовскиот партнер на проектот. До завршувањето, проектот цели кон имплементација на 56 професионални мобилности, 360 едномесечни размени, 54 работни искуства со набљудување, учество на 36 наставници од средните стручни училишта на летни школи во Амстердам, Болоња, Лион, Марибор и Севиља; како и учество на 72 наставници и управители од средните стручни училишта во активности организирани од Колеџот за уметности, наука и технологија во Малта („Malta College of Arts, Science & Technology“ (MCAST)), „ROC Da Vinci College“ во Холандија и „SEPR“ во Франција.

За време на стажот во Марибор, Енѓул ги вежбал своите вештини на неколку позиции; од административна поддршка, па сè до отсекот за хотелско одржување, услужување во ресторан, рецепција и спа центар. Покрај стекнувањето професионално искуство, во слободното време, имал можност да го посети градот со други средношколци и да научи за културата. Го посетиле градскиот музеј и главните знаменитости, а имале прилика и да ги посетат Љубљана, и Грац во Австрија, недалеку од Марибор.

Севкупно, ова било одлично искуство за учење за Енѓул и другите средношколци. „Моето искуство за време на стажот во Марибор беше одлично. Не само што ги надоградив моите професионални вештини, туку и научив за културата и ги развив своите јазични вештини исто така,“ вели Енѓул.

Младите европски амбасадори на настан за европска младина во Вараждин

Настанот за европска младина е постојан меѓународен настан, започнат од Европскиот парламент, во 2014 година, кој ги обединува младите ширум Европа за да споделуваат идеи во врска со иднината на Европа. Покрај главниот настан, кој се случува секои две години, во Стразбур, Франција; годинава беа организирани и два локални настани, од кои едниот се одржа во Вараждин, Хрватска. Околу 600 млади, помеѓу 16 и 30 години се собраа за да се социјализираат и да разменуваат мислења со експерти, активисти, инфлуенсери и носители на одлуки.

 

Програмата вклучи активности и панел-дискусии како, на пример, „Ефективни политики за домување за млади – мисловен поим?“ и „Европска година на младите 2022“. Годинава, младите европски амбасадори учествуваа во активностите на настанот во Вараждин. Покрај учеството во други активности, младите европски амбасадори организираа шест „Кахут“ квизови со прашања од сите шест држави од Западен Балкан. Шесте добитници на квизовите освоија пакет гаџети.

Комисијата објавува нов извештај за култура за одржлив развој во акциите на ЕУ

На 9. декември 2022 година, Европската комисија објави извештај за културната димензија на одржливиот развој во акциите на ЕУ.  
Извештајот ја потенцира неопходната улога на културата во имплементирањето на политиките на ЕУ, програмите и иницијативите поврзани со Агендата за одржлив развој 2030 на Обединетите Нации. Комисијата одреди клучни домени во кои треба стратешки да се зајакне соработката со културните и креативни сектори со цел поттикнување одржлив развој. Исто така, се објаснува, од аспект на различни перспективи и политики, колку културните и креативни сектори се уникатно позиционирани со цел толкување и имплементирање економски, општествени и еколошки димензии во Агендата 2030. Доброволниот преглед на ЕУ за имплементација на цели за одржлив развој, кој треба да биде претставен на Форумот на високо ниво на ОН, во средината на 2023 година, може да извлече полза од предлозите кои се претставени во извештајот.  
Извештајот ги надополнува и се повикува на некои од препораките на Отворениот метод за координирање; работна група на земјите-членки за културната димензија на одржливиот развој, во чии рамки беше објавен извештај насловен „Бурни времиња. Природата и луѓето: културна храброст за промена“, на 20. септември 2022 година. Истиот се надоврзува на резултатите од конференцијата на УНЕСКО „MONDIACULT 2022“, која повика културата да биде вклучена како посебна цел во следните развојни цели на Обединетите Нации.

ЕУ: Кандидатски статус – порака на шефот на Делегацијата на ЕУ во БиХ и специјален претставник во БиХ; амбасадорот Јохан Сатлер

Драги граѓани на Босна и Херцеговина!

 

Среќен сум што ја споделувам, со вас, радоста дека БиХ доби кандидатски статус за членство во ЕУ!

 

„Обединети во различностите“ е водечки принцип и основна вредност на ЕУ. БиХ и остатокот од ЕУ почиваат на истата основа – принципот „обединети во различностите“ е наша заедничка вредност, сила и богатство.

 

Оваа држава изобилува со енергија и талент. Каде и да одите, тука ќе најдете културно наследство и природна убавина, достигнувања во доменот на уметноста и спортот, иновации и традиција; а, што е најважно, непоколеблив дух.

 

Кандидатскиот статус е нашиот знак дека веруваме во оваа држава и дека ги споделуваме вашите надежи за подобра иднина. Подобра заштита на човековите права, поголема доверба, ефективна борба против корупција, функционални државни институции, појака економија, подобра здравствена грижа и образование.

 

Ова е охрабрување за сите граѓани кои знаат дека патот кон ЕУ е пат кон подобра Босна и Херцеговина. Но, исто така, е и порака за политичките лидери да свртат нова страна и да ги имплементираат неопходните реформи кои ќе им донесат добро на граѓаните и ќе ја доближат БиХ до ЕУ.

 

Знаеме дека претстојат многу предизвици, но новиот политички импулс е тука. Да го искористиме!

 

Веруваме во оваа држава. Држава која отсекогаш била во срцето на Европа!

Избрани првите добитници на грантови за мобилност во рамки на „Culture Moves Europe“

176 уметници и професионалци од областа на културата ќе имаат можност да започнат проекти за културна мобилност, патувајќи во некоја друга земја-учесничка во „Creative Europe“. Првата добитничка на грант, која патуваше, на 23. ноември, од Украина, веќе го започна својот проект; од областа на културното наследство, во Литванија. Неколку други ќе ги започнат своите проекти во 2022 година.  
Пристигнаа успешни апликации од 26-те земји учеснички во „Creative Europe“; особено од Германија, Италија, Франција, Финска, Белгија и Украина; вклучително и еден виртуелен проект. Добитниците на грантови избраа 29 дестинации, а меѓу најпопуларните дестинации беа Германија, Шпанија, Исланд, Финска и Португалија. Дел од проектите ќе се имплементираат во Украина, Тунис и Србија.  
Од 7 сектори, погодни за избор, повеќето од избраните проекти се од доменот на сценски и визуелни уметности и музика. Во првиот период за евалуација, немаше успешни проекти од полето на архитектура, а само неколку беа избрани во доменот на литературен превод. Во 44 од 111 избрани проекти, учесниците одлучија да патуваат на одржлив начин и побараа еколошки начин на патување. Овој модалитет е можен за оние кои не патуваат со авион. 25 % од избраните проекти беа доставени од групи, најмногу до 5 члена.

Вечни ривали обединети против насилство

Обединети против насилството врз жени – ова е слоганот на овогодинешната глобална кампања за шеснаесетдневен активизам – „Обој го светот портокалово“. Портокаловата боја ги обедини кошаркарите на Црвена ѕвезда и Партизан, кои месецов, за првпат, се соочија на дерби во најдобриот европски кошаркарски натпревар – Евролигата. Капитените на двата белградски тимови снимија заедничка видео порака: „Насилството врз жени мора да запре. Наша должност е да ги заштитиме сите жени: мајки, сестри, сопруги, пријателки… Веднаш пријавете насилство – не постојат изговори! Да им помогнеме на оние кои претрпуваат насилство. Насилникот е кукавица – да бидеме храбри. Да ги заштитиме жртвите.“ На играчите им се придружи српскиот национален тренер – Светислав Пешиќ, како и тренерот на Партизан – Жељко Обрадовиќ.

 

Секоја трета жена, како во ЕУ, така и во светот, искусила физичко, сексуално, социо-економско и/или вербално насилство најмалку еднаш во животот. Родово заснована дискриминација, сексуално вознемирување и родово засновано насилство се проблеми поврзани со основните човекови права. Годинава, Делегацијата на ЕУ во Србија се придружува на глобалната кампања од шеснаесетдневен активизам против родово засновано насилство преку промовирање еманципирани жени и преку соработка со широката заедница против физичко, вербално и социо-економско насилство.

 

За време на оваа глобална кампања, Делегацијата на ЕУ во Србија склучи партнерства со познати личности од сферата на модата, уметноста, спортот, литературата и кинематографијата во Србија.

Објавени добитниците на награди на онлајн игра за човекови права во Црна Гора

По деветдневно натпреварување и започнати 6624 игри, објавени се победниците на онлајн играта „Човековите права во твоја дланка“. Емро Фератовиќ од Плав, Маша Стојановиќ од Цетиње и Матеј Стијовиќ од Беране освоија пакет луксузен промотивен материјал од ЕУ.

 

Онлајн играта, организирана по повод Меѓународниот ден на човекови права, во соработка со компанијата „Alicorn“, траеше од 1. до 9. декември. Според коментарите, играчите навистина уживале во играта. Секој со освоени 50 или повеќе поени, од вкупно 81, бил квалификуван за награда – пакет луксузни промотивни материјали, потпишани од домашни модни дизајнери и дизајнери на накит. Трите победници беа избрани, по случаен избор, од податочната база на квалификувани натпреварувачи.

 

Меѓународниот ден на човекови права се одбележува на 10. декември во чест на денот кога била усвоена Универзалната декларација на човекови права; признавајќи го, за првпат во историјата, правото, на сите луѓе, за живот, слобода и безбедност.

„MADE OF US“: неверојатна авантура започнува, на пролет, во 2023 година

WeBalkans“ со гордост го отвора повикот за апликации за млади влогери од Западен Балкан кои сакаат да станат дел од патувањето „Made of Us“ низ Западен Балкан. Оваа авантура ќе се случи на пролет, во 2023 година. Ги покануваме сите талентирани влогери од Западен Балкан, на возраст помеѓу 21 и 30 години, да се пријават преку Интернет страницата WeBalkans.eu.

 

Избраните влогери ќе посетат проекти, поддржани од ЕУ, и ќе запознаат интересни и инспиративни личности; прикажувајќи ги, притоа, природните пејзажи, неверојатните знаменитости и уникатното културно наследство кое Западен Балкан може да го понуди. Избраните патници ќе ги снимат искуствата со своја опрема и ќе ги претворат во високо квалитетни содржини за социјалните медиуми и Интернет; во форма на слики и видеа, кои ќе бидат споделени преку нивните канали и каналите на WeBalkans.

 

Патувањето ќе биде уште повозбудливо, бидејќи шесте победници не ќе патуваат сами. На почетокот на 2023 година, ќе им се придружат шест млади креатори од ЕУ со кои ќе патуваат заедно и ќе соработуваат при креирањето содржини. Шесте патнички пара од Западен Балкан ќе имаат прилика да ги истражат најубавите делови од Западен Балкан; раскажувајќи му за нив, со свои зборови, на остатокот од светот во периодот помеѓу април и мај 2023 година.

 

Ги покануваме сите заинтересирани да ја посетат нашата Интернет страница webalkans.eu за повеќе информации во врска со процесот на селекција; вклучително и условите за учество. Фазата на пријавување започнува на 7. декември и ќе биде отворена до 7. јануари 2023 година. „Made of Us” е третата регионална кампања за сензибилизација, реализирана од WeBalkans, како проект финансиран од ЕУ.