Skip to main content

Zatvaranje jaza u obrazovanju

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Pogled iznutra na mentorski program, finansiran putem granta iz zajedničkog programa Evropske unije i Vijeća Evrope “Izgradnja kapaciteta za inkluziju u obrazovanju – UKLJUČI”.

Hyrije Kryezi, 15-godišnja srednjoškolka iz Prizrena, suočila se s izazovom odabira svoje buduće karijere i fakultetskih studija, ali nije bila sigurna da li čini pravi izbor za svoju profesionalnu i finansijsku stabilnost. Srećom, dobila je poziv da se pridruži programu mentorske podrške od strane Roma Versitasa. Program je finansiran putem granta iz zajedničkog projekta Evropske unije i Vijeća Evrope, namijenjenog Romima, Aškalijima i Egipćanskim učenicima koji pohađaju srednju školu. Dobila je mentora koji joj je pružio savjete o karijeri i drugim školskim pitanjima. Razmišljajući o svom iskustvu, Hyrije govori da su joj podrška i savjeti njenog mentora pomogli da se bolje informiše o sanjanim profesijama i otvorili joj oči za nove mogućnosti. Sada teži ka tome da postane policajka i pokazala je svojim opštim akademskim rezultatima primjetno poboljšanje u radu.

“Podrška i savjeti mog mentora pomogli su mi da se bolje informišem o sanjanim profesijama i otvorili joj oči za nove mogućnosti.”

Genc Broqi je jedan od projektnih menadžera u Roma Versitas Kosovu (RVK). RVK već više od deset godina radi na sličnim projektima, a njihov pozitivan uticaj na zajednicu ukazuje da je nastavak ovih projekata očigledno potreban. “Većina romskih, aškalijskih i egipatskih porodica na Kosovu živi u lošim ekonomskim i socijalnim uslovima, sa ograničenim nivoima obrazovanja među odraslima koji ne mogu pomoći svojoj djeci oko domaćih zadaća ili drugih školskih aktivnosti. Kao rezultat toga, romska djeca često zaostaju u obrazovanju, što čini ovakav tip projekta neophodnim”, kaže Genc.

Podrška koju pruža ovaj projekt je dvosmjerna. Prvo, uključuje dodjeljivanje jednog mentora koji prati prisustvo i akademski napredak do pet učenika, a mentor redovno obavještava projekat o bilo kakvim problemima s kojima se suočavaju učenici. To omogućava projektu pružanje prilagođene podrške u rješavanju ovih problema. Drugo, tu je i program dodatne nastave koji pruža dodatne časove učenicima koji se bore s određenim predmetima. Ranije su srednjoškolski nastavnici bili odabrani kao mentori, ali sada se uključuju kao mentori uspješni diplomci iz zajednice Roma, Aškalija i Egipćana. Prema Gencu, članovi zajednice koji su već prošli kroz slične probleme su najbolje osobe koje mogu razumjeti probleme s kojima se suočavaju učenici iz ove zajednice.

Dodatno, projekat nudi obuku mekih vještina učenicima završne godine srednje škole, što uključuje teme poput pripreme CV-a, vještina za razgovor za posao i upravljanja vremenom.

“Bez pomoći Vijeća Evrope i EU, ne bismo bili u mogućnosti nastaviti ovu podršku, zbog čega sada imamo desetine kandidata za univerzitetski obrazovane doktore, inženjere i druge stručnjake iz zajednice Roma, Aškalija i Egipćana.”

O projektu

Cilj projekta “Jačanje srednjoškolskih učenika putem mentorstva” je unapređenje kvalitetnog inkluzivnog obrazovanja na Kosovu, a jedan od specifičnih ciljeva je poboljšanje pristupa obrazovanju za djecu iz zajednica Roma, Aškalija i Egipćana. Program mentorstva finansira se putem grant-a iz zajedničkog projekta Evropske unije i Vijeća Evrope “Izgradnja kapaciteta za inkluziju u obrazovanju – UKLJUČI” i sprovodi ga Roma Versitas Kosovo. Projekat je započeo u januaru 2023. i trajaće 12 mjeseci.

Stopa odustajanja od školovanja među srednjoškolcima iz zajednice Roma, Aškalija i Egipćana bila je ozbiljan problem, s preko 80% učenika koji su odustali 2013. Međutim, zahvaljujući inicijativama poput ovog projekta, stopa odustajanja se smanjila na oko 10-15%. Početno je projekt imao nisku stopu uključenosti, s samo 40 učenika, od kojih je 80% bilo muškaraca, a 20% žena. Međutim, sada postoji stotine sudionika, pri čemu preko 100 svake godine upisuje fakultet nakon završetka srednje škole.

Projekt pruža podršku ukupno preko 600 učenika. Genc ističe da projekt ne bi bio moguć bez podrške Vijeća Europe i Europske unije. “Bez pomoći Europske unije i Vijeća Europe, ne bismo bili u mogućnosti nastaviti ovaj projekt, i kao rezultat te podrške, sada ćemo imati desetine kandidata za univerzitetski obrazovane doktore, inženjere i druge stručnjake iz zajednice Roma, Aškalija i Egipćana,” dodaje Genc.

Unapređenje kvaliteta života starijih Crnogoraca

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Kako je podrška UNDP i EU promijenila živote starijih stanovnika Andrijevice.

Starija populacija u Crnoj Gori, naročito penzioneri, imaju nizak životni standard zbog svog materijalnog, društvenog i zdravstvenog statusa. Ovo je naročito evidentno u manjim i udaljenijim opštinama, kao što je  Andrijevica, koja ima oko 4.500 stanovnika. Smještena u istočnom regionu Polimlja u Crnoj Gori, starija lica u Andrijevici se suočavaju sa ekonomskim izazovima kao i sa nedostatkom rekreativnih i društvenih aktivnosti, uključujući sportske i kulturne događaje, kao i pristup zdravstvenim ustanovama. Ova situacija se pogoršala tokom pandemije, što je navelo starije osobe u Andrijevici da poduzmu mjere za poboljšanje kvaliteta života.

“Prepoznajući našu situaciju i ograničene ekonomske kapacitete, potražili smo pomoć donatora za poboljšanje kvaliteta života, a  UNDP i EU su odgovorili pozitivno na naš zahtjev.“

Doko Elezović, 70-godišnji bivši direktor preduzeća u državnom vlasništvu, trenutno je predsjednik Udruženja penzionera Andrijevice, nevladine organizacije koja se finansira iz doprinosa onih sa niskim ekonomskim primanjima. Prema riječima gospodina Elezovića, „Situacija za penzionere u Andrijevici donedavno je bila teška zbog niskih plata, kao i zbog nedostatka rekreativnih, društvenih i informativnih aktivnosti. „Prepoznajući našu situaciju i ograničene ekonomske kapacitete, potražili smo pomoć donatora za poboljšanje kvaliteta života, a  UNDP i EU su odgovorili pozitivno na naš zahtjev,“ rekao je gospodin Elezović.

Udruženje penzionera Andrijevica, pod rukovodstvom gospodina Elezovića i uz podršku UNDP-a i EU-a, pokrenulo je projekat „Veterani“.  Projekat je finansiran kroz Regionalni program za lokalnu demokratiju na Zapadnom Balkanu 2 (ReLOaD2). Projekat je imao za cilj adaptaciju prostora za Klub penzionera, organizovanje različitih rekreativnih i društvenih aktivnosti i informisanje penzionera o lakšem pristupu zdravstvenim ustanovama. Uz ovu podršku, udruženje penzionera je organizovalo izlete na obližnje planine, sesije o zdravlju, tehnologiji i korišćenju računara, te tematske večeri. „Ove aktivnosti su bile veoma korisne za starije ljude u našoj opštini i doslovno su promijenile naše živote na mnogo načina,“ kaže gospodin Elezović.

“Podrška programa ReLOaD koji finansira EU i kojim upravlja UNDP bila je vrlo važna za nas, jer bez nje, ne bismo mogli revitalizovati naše udruženje i učiniti ga korisnim za naše članove.“

O projektu

Regionalni program za lokalnu demokratiju na Zapadnom Balkanu 2 (ReLOaD2) je nastavak inicijativa koje podržava EU – Projekat jačanja lokalne demokratije (LOD, 2009-2016) i naknadno proširenog Regionalnog programa za lokalnu demokratiju na Zapadnom Balkanu (ReLOaD, 2017-2020). Sveukupan cilj projekta je jačanje participativnih demokratija i EU integracija na Zapadnom Balkanu osnaživanjem civilnog društva i podsticanjem mladih da aktivno učestvuju u procesu donošenja odluka, te poboljšanjem pravnog i finansijskog okruženja koje podržava civilno društvo.

Usluge koje pruža projekat „Vetereni“ omogućile su bolje korišćenje vremena penzionerima, ohrabrile njihovo učešće u radu Kluba penzionera, povezale starije osobe u udaljenim ruralnim sredinama, te povećala njihovo zadovoljstvo u različitim aspektima života. „Podrška programa ReLOaD koji finansira EU i kojim upravlja UNDP bila je vrlo važna za nas, jer bez nje, ne bismo mogli revitalizovati naše udruženje i učiniti ga korisnim za naše članove,“ rekao je gospodin Elezović.

Gospodin Elezović i ostali članovi vide svjetliju budućnost za Udruženje penzionera Andrijevica. Već planiraju naredne aktivnosti i nadaju se većoj podršci vlade i donatora.

Rješavanje izazova sa kojima se suočavaju djeca sa teškoćama u razvoju na Zapadnom Balkanu

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Projekat koji finansira EU podržava novi sistem procjene za djecu sa teškoćama u razvoju u Bosni i Hercegovini.

UNICEF je 2018. godine  objavio izvještaj pod nazivom “Svi se računaju” (“Everybody Counts), koji je otkrio značajne izazove sa kojim se suočavaju djeca sa teškoćama u razvoju na Zapadnom Balkanu. Izvještaj, koji je finansirala EU, naglašava da uprkos naporima vlada u regionu, djeca sa teškoćama u razvoju nailaze na razne prepreke, kao što su ograničen pristup programima rane identifikacije i intervencije, ukorijenjena socijalna diskriminacija i stigma, visoki finansijski troškovi za porodice, nedostatak zaštite od nasilja i zlostavljanja i drugo. Najupečatljiviji nalaz izvještaja je bio da je društvo sistematski isključivalo djecu sa teškoćama u razvoju od rođenja. Izvještaj poziva vlade da preuzmu akcije, što su one i učinile u određenoj mjeri.

S druge strane, uz podršku EU-a, UNICEF je pokrenuo projekte za rješavanje ovih pitanja. Jedan takav projekat, implementiran u Bosni i Hercegovini, tačnije u Hercegovačko-neretvanskom kantonu, fokusiran je na evaluaciju i upućivanje djece sa teškoćama u razvoju. Cilj projekta je bio poboljšanje sistema, koji se ranije oslanjao na profesionalce koji su samostalno donosili odluke o potrebama i putanji razvoja djeteta. Novi pristup, koji je uveo projekat, stavlja porodicu i dijete u prvi plan.

“Naš cilj je human pristup i drago mi je što imamo roditelje koji su odabrali ovu metodu. Koncentrisani smo na dijete, porodicu, profesionalce i zajednicu. Nadam se da će naši napori biti od koristi.“

Darko Kobetić, profesor rehabilitacije, konsultant UNICEF-a u Bosni i Hercegovini i autor rada „Analiza postojećih propisa i praksi kod procjene i upućivanja djece s teškoćama na nivou FBiH“ je bio uključen u razvoj novog sistema procjene od njenog nastanka. Navodi: „Naš cilj je human pristup i drago mi je što imamo roditelje koji su odabrali ovu metodu. Koncentrisani smo na dijete, porodicu, profesionalce i zajednicu. Nadam se da će naši napori biti od koristi.“

Novi sistem procjene je u potpunosti fokusiran na dijete i porodicu, sa svim relevantnim podacima prikupljenim za svako dijete od svih zainteresovanih strana uključenih u njihov rast i razvoj, uključujući roditelje, logopede, obrazovne rehabilitatore i fizioterapeute. Dalje, za razliku od ranije, članovi multi-sektorskih profesionalnih tijela koordinišu implementaciju i rade na kreiranju prilagođenih planova podrške za svako dijete koje učestvuje. Naglasak je na osnaživanju djeteta i porodice, utvrđivanju sposobnosti, potreba i interesovanja djeteta. Prve povratne informacije od roditelja su pozitivna.

Martina, majka četverogodišnjeg Noe, dijeli svoje pozitivno iskustvo sa novim sistemom ocjenjivanja: “Prethodni sistem ocjenjivanja je bio stresan jer moje dijete možda tog dana nije bilo raspoloženo i nije moglo pokazati ništa. Morala sam ga dovoditi na procjenu dva ili tri puta, a to je bilo vrlo uznemirujuće. Ne možete odrediti ništa u deset minuta. Meni je važno da vidim da Noa napreduje, a mi trebamo da izvučemo najbolje iz njega. Napredovao je i to treba priznati. Vjerujem da može postići mnogo i moramo raditi sa njim.“

“U Bosni i Hercegovini, fokus je bio na dijagnozi, a primarni cilj procjene je bio određivanje tipa problema kod djeteta, što je bio i kraj procesa procjene. Pomjeranje fokusa na interese i potrebe djeteta, što je ujedno i pomjeranje sa medicinske na paradigmu ljudskih prava, najuspješniji je element projekta.“

O projektu

Sprovođenje procjene i upućivanja djece sa teškoćama u razvoju dio je programa „Ublažavanje uticaja COVID-19 na živote djece i roditelja na Zapadnom Balkanu i Turskoj“ koji provodi Unicef, a finansira EU preko Generalne direkcije za politiku susjedstva i pregovore o proširenju Evropske komisije (DG NEAR). Kroz ovaj program vrijedan 5 miliona eura, očekuje se da će 490.000 djece i roditelja širom programske oblasti imati bolji pristup javnim uslugama koje promovišu rani razvoj djece, obrazovanje, zdravlje i zaštitu kao dio oporavka od COVID-19.

Prema Darkovim riječima, primarni cilj novog sistema je da rano identifikuje probleme i pruži bolji plan podrške za porodice i djecu da bi se spriječila institucionalizacija. Oni prave godišnji plan za dijete i porodicu i ažuriraju ga kako se njihove okolnosti mijenjaju. „Pripremamo porodice i djecu za prelazni period kada treba da se upišu u vrtić ili osnovnu školu, a pripremamo i škole za upisivanje djece sa teškoćama u razvoju, tako da kad se dijete upiše, škole imaju bolji pristup,“ objašnjava  Darko.

Darko vjeruje da je je glavni uticaj projekta promjena perspektive i fokusiranje na potrebe djeteta i porodice. “U Bosni i Hercegovini, fokus je bio na dijagnozi, a primarni cilj procjene je bio određivanje tipa problema kod djeteta, što je bio i kraj procesa procjene. Pomjeranje fokusa na interese i potrebe djeteta, što je ujedno i pomjeranje sa medicinske na paradigmu ljudskih prava, najuspješniji je element projekta,“ kaže Darko.

Jačanje saradnje u rješavanju izazova sa kojima se suočavaju ugroženi povratnici u Srbiji

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

UNDP i EU podržavaju lokalne savjete za migracije vijeću za pomoć reintegraciji povratnika u Srbiji.

Posjedovanje dobro povezanih platformi na kojima efikasno sarađuju lokalni pružaoci usluga (javni i NVO) je suštinski važno za pružanje pravovremenih usluga povratnicima koji se vraćaju u svoje matične zajednice, bilo da se radi o pristupu ličnim dokumentima, zdravstvenoj zaštiti, obrazovanju ili zapošljavanju. Uprkostome  što Vlada Srbije izdvaja značajna sredstva iz budžeta za podršku ugroženim grupama povratnika,  pristup ovim uslugama i programima ostaje izaozov za najugroženije. Prije nekoliko godina, osnovani su lokalni savjeti za migracije kako bi pomogli povratnicima da se snalaze kroz kompleksne birokratske procese u kako bi pristupili neophodnoj institucionalnoj podršci i uslugama. Međutim, od osnivanja, savjeti nisu bili veoma živi, ostavljajući lokalne mreže usluga prilično fragmentisanim i u potpunosti nefunkcionalnim i neefikasnim za povratnike.

Uz podršku EU i UNDP-a, lokalni savjeti za migracije su obnovljeni i osposobljeni da efikasno pružaju integrisanu i holističku podršku povratnicima. Danas su Lokalni savjeti za migracije žive platforme na kojima se različiti lokalni akteri – gradska uprava, policija, Centar za socijalni rad, lokalni biro za zapošljavanje, lokalni komesar za izbeglice i migracije, Crveni krst i civilna društva – redovno sastaju, koordinišu i efikasno rade zajedno kako bi riješili povratničke izazove. Lokalni savjeti za migracije imaju međusektorski pristup, osiguravajući da su lokalne institucije i pružaoci usluga povezani i dostupni povratnicima, olakšavajući povratnicima pristup mogućnostima zapošljavanja, obrazovanju i zdravstvenim uslugama. Mapiranjem složenih izazova sa kojima se suočavaju povratnici, identifikacijom sistemskih uskih grla i pronalaženjem (često inovativnih) rješenja za rješavanje povratničkih izazova, savjeti za migracije su sistemska rješenja i poveznice između kreatora nacionalnih politika, lokalnih (javnih i nevladinih) pružalaca usluga

“Prethodnih godina, svi učesnici na lokalnom nivou odvojeno su radili na rješavanju problema povratnika. Kroz Lokalni savjet za migracije, svi ovi različiti učesnici su se povezali u jedinstvenu mrežu.”

Pomoć je pružena u okviru projekta koji finansira EU “Jačanje nacionalnih i lokalnih Sistema za podršku efikasnoj društveno-ekonomskoj integraciji povratnika na Zapadnom Balkanu.” U okviru ovog projekta, UNDP pomaže tri lokalne samouprave – Novi Sad, Valjevo i Bujanovac – da aktiviraju, ili u nekim slučajevima ponovo aktiviraju, svoje lokalne savjete za migracije. Projekat takođe pruža podršku u izgradnji kapaciteta pružalaca javnih usluga i lokalnih nevladinih organizacija kako bi se pružila holistička podrška i pojednostavio pristup povratnicima uslugama na lokalnom nivou, kao i uvođenje novih usluga koje se bave specifičnim potrebama povratnika. Ovo je dio zajedničkih napora UNDP-a sa partnerima u eksperimentisanju i implementaciji inovativnih, sistemskih rješenja za društveno-ekonomsku integraciju ugroženih grupa povratnika, naročito Roma.

Postoji niz vitalnih uloga koje lokani savjeti za migracije imaju u efektivnoj reintegraciji ugroženih povratnika. Jedna od tih uloga je skeniranje potreba povratnika i povezivanje aktera za pružanje holističkih rješenja. Za većinu povratnika širom ekonomija Zapadnog Balkana jedan od najvećih izazova je manjak formalnih poslova, većina povratnika zarađuje za život radeći neformalne poslove. Međutim, postoje i drugi kritični izazovi sa kojima se povratnici suočavaju, objašnjava Ljiljana Mihajlović, direktorica Kancelarije za inkluziju Roma Autonomne pokrajine Vojvodina i član Lokalnog savjeta za migracije u Novom Sadu, Srbija.

U Novom Sadu, najveće neformalno naselju Roma u gradu je Veliki Rit, gdje živi većina povratnika. Pored loše infrastrukture i loših uslova života, u Velikom Ritu ne postoji mogućnost prijave kućne adrese. Kao rezultat toga, povratnici nisu u mogućnosti da pribave lična dokumenta, a bez identifikacije, nemaju prava na socijalnu zaštitu. U cilju rješavanja ovog urgentnog pitanja, Lokalni savjet za migracije u Novom Sadu identifikovao je privremeno, kratkoročno rješenje registrovanja povratnika na privremenoj lokalnoj adresi, čime bi im se omogućio brz pristup vitalnim uslugama. U međuvremenu, Lokalni savjet za migracije aktivno radi na dugoročnom rješenju. “Radimo na uspostavljanju procedura i lokalne mreže koja će pomoći povratnicima u dobijanju ličnih dokumenata,” kaže Ljiljana. Iako proces zahtijeva koordinaciju mnogih entiteta i više procedura, Lokalni savjet za migracije preuzima vođstvo u traženju rješenja za povratnike.

Lokalni savjeti za migracije imaju i vodeću ulogu u formulisanju i implementaciji Lokalnih akcionih planova (Local Action Plans) (LAP). Lokalni akcioni planovi su strateški i akcioni dokumenti koje lokalne samouprave usvajaju zajedno sa budžetima kako bi osigurale da se neophodne radnje koje se odnose na potrebe sprovedu u djelo. Projekat je pružio stručnu podršku lokalnom savjetu za migracije u Novom Sadu i još dvije opštine u pripremi njihovih Lokalnih akcionih planova.

“Želim da naglasim da je ovo prvi put da su se ove institucije okupile da rade konkretno i na holistički način  na prioritetima i izazovima povratnika.  Na Zapadnom Balkanu i u našem slučaju u Srbiji, ovo je značajan korak ka tome  da povratnici dobiju podršku koja im je potrebna  da napreduju u svojim matičnim zajednicama.”

O projektu

Projekat Reintegracija povratnika na Zapadnom Balkanu fokusiran je na rješavanje ključnih prepreka za društveno-ekonomsku reintegraciju ugroženih povratnika na Zapadnom Balkanu, posebno u Albaniji, Sjevernoj Makedoniji i Srbiji. Projekat je dio višedržavne akcije Instrumenta za pretprist upnu pomoć (IPA) II, podrške EU osnovnim pravima romske zajednice i reintegracije povratnika, povjeren UNDP-u, Svjetskoj banci i Savjetu Evrope.

U slučaju Novog Sada, osim izazova koji predstavlja odsustvo kućne adrese, identifikovano je nekoliko drugih hitnih prioriteta za rješavanje potreba povratnika. Jedan od identifikovanih prioriteta je i uspostavljanje jedno-šalterskog servisnog centra u blizini naselja Veliki Rit, kako bi se usluge približile povratnicima. Za Rome i povratnike je važno da kroz ovaj centar imaju lak i brz pristup različitim uslugama. Prioriteti koji su identifikovani uključeni su u novosadski Lokalni akcioni plan, zajedno sa prijedlogom budžeta za njihovo sprovođenje. Na primjer, u ovom uslužnom centru pruža se podrška za upis djece povratnika u škole i pomoć u učenju djeci povratnika, što je od vitalnog značaja za sprečavanje napuštanja škole i doprinos poboljšanju rezultata obrazovanja i reintegracije djece povratnika.

Bogdanka Tasev Perinović, projekt menadžer u UNDP u Srbiji, objašnjava da lokalni savjeti za migracije igraju značajnu ulogu u osiguravanju uspješne reintegracije povratnika u svoje matične zajednice i da vode ispunjen život. Pružajući pomoć i podršku povratnicima, promovišući socijalnu inkluziju, te prateći i procjenjujući procese reintegracije, lokalni savjeti za migracije osiguravaju da povratnici imaju neophodnu podršku kako bi napredovali u svojim matičnim zajednicama. “Želim da naglasim da je ovo prvi put da su se ove institucije okupile da rade konkretno i na holistički način na prioritetima i izazovima povratnika.  Na Zapadnom Balkanu i u našem slučaju u Srbiji, ovo je značajan korak ka tome  da povratnici dobiju podršku koja im je potrebna  da napreduju u svojim matičnim zajednicama,” kaže Bogdanka.

Fakultet organizacionih nauka Univerziteta u Beogradu dobija moderno novo krilo

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Prevazilaženje izazova i prihvatanje budućnosti sa novim najsavremenijim objektom i akreditovanim kursevima iz IT i Al.

Fakultet organizacionih nauka Univerziteta u Beogradu je osnovan prije 53 godine, 1969.godine. Fakultet je prvobitno osnovan kako bi omogućio obrazovanje zaposlenima koji su već radili u ekonomskom sektoru u raznim državnim institucijama i preduzećima, koji nisu posjedovali visoko obrazovanje. Vremenom, fakultet je dobio na značaju i postao jedan od najtraženijih fakulteta u Beogradu. Fakultet svake godine upiše oko 900 novih studenata, ali je prošle godine, primio preko 2000 prijava za upis, što je skoro dvostruko više od raspoloživih studentskih kapaciteta. Uprkos uspjehu, fakultet se suočio sa značajnim izazovima tokom godina, a najveći je nedostatak fizičkog prostora. Do 1982. godine, fakultet se nalazio u predgrađu Beograda i potom se preselio na novu lokaciju u centru, koja je prethodno bila zgrada osnovne škole.

”Imali smo na raspolaganju samo 900 kvadratnih metara, što je bilo premalo čak i za osnovnu školu, a kamoli za fakultet. Imali smo samo pet učionica, bez amfiteatra i bez kabineta za stručne studije.“

Profesor Aleksandar Marković sa fakulteta objašnjava da je rad u ovako ograničenom prostoru bio veoma izazovan. „Imali smo na raspolaganju samo 900 kvadratnih metara, što je bilo premalo čak i za osnovnu školu, a kamoli za fakultet. Imali smo samo pet učionica, bez amfiteatra i bez kabineta za stručne studije,“ kaže profesor Marković. Tokom godina, fakultet je proširio svoj radni prostor dodavanjem još jednog sprata na postojeću zgradu, kao i podzemnog amfiteatra i aneksa, čime je ukupan prostor dostigao preko 5000 kvadratnih metara, što je bilo značajno poboljšanje, ali i dalje nedovoljno. Fakultet je morao dodatno proširiti postojeće kapacitete, uvesti ažurirane nastavne planove i programe i ponuditi bolje uslove za svojih 6.000 studenata i 270 zaposlenih.

Situacija se drastično promijenila na bolje u aprilu prošle godine kada je fakultet dobio moderno, novo krilo površine 6,056 kvadratnih metara. Ovo je obilježilo značajan korak u modernizaciji srpskog obrazovanja. Ukupnu investiciju od 9,3 miliona eura finansirali su Vlada i Evropska investiciona banka (EIB), koja je dugogodišnji partner u sektoru obrazovanja, istraživanja i razvoja u Srbiji. Novi objekat se sastoji od dva auditorijuma od 200 mjesta, čitaonice sa bibliotekom, laboratorije, informatičkih soba i  multifunkcionalnih sala, opremljenih računarima i interaktivnim tablama. Zahvaljujući ovim poboljšanjima, fakultet će biti u mogućnosti da poveća godišnji broj studenata za 25-30%.

”Sa preko 11.000 kvadratnih metara prostora, sada imamo više nego dovoljno prostora za obavljanje nastavnih i istraživačkih aktivnosti na najbolji mogući način. Zahvaljujući tome, sada možemo planirati nove časove i dodatno proširiti i inovirati naš nastavni plan i program  uz pomoć novih objekata i opreme.“

O projektu

Evropska investiciona banka (EIB) je kreditni ogranak Evropske unije. Kao najveća multilateralna finansijska institucija na svetu, EIB je u Srbiji aktivna od 1977. godine, obezbeđujući finansijska sredstva za podršku ključnim infrastrukturnim projektima, malim i srednjim preduzećima, industriji, uslugama i lokalnim vlastima, obezbeđujući do danas ukupno 7,2 milijarde evra investicija.

Profesor Marković objašnjava da je novi objekat omogućio fakultetu da usvoji novu strategiju razvoja i poboljšanu viziju za budućnost. ”Sa preko 11.000 kvadratnih metara prostora, sada imamo više nego dovoljno prostora za obavljanje nastavnih i istraživačkih aktivnosti na najbolji mogući način. Zahvaljujući tome, sada možemo planirati nove časove i dodatno proširiti i inovirati naš nastavni plan i program  uz pomoć novih objekata i opreme,“ kaže profesor Marković.

Fakultet je nedavno dobio akreditaciju ministarstva za nove kurseve, uključujući informatički i softverski inženjering, kao i vještačku inteligenciju. Ovo je značajan razvoj koji će doprinijeti rastu inovacionog i IT sektora u Srbiji. Osim toga, fakultet je postigao veliki uspjeh osvajanjem prve nagrade na prestižnom međunarodnom CBS Global Case Competition 2022,  nadmašivši 300 timova studenata sa univerziteta širom svijeta.

EU4Municipalities: Jačanje Lokalne uprave za bolje pružanje usluga u Albaniji

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Grant šema za modernizaciju lokalne javne infrastrukture i izgradnju kapaciteta za poboljšanu lokalnu upravu.

Albanija je zemlja sa oko 2,8 miliona stanovnika, a suočava se sa brojnim izazovima koji se odnose na upravljanje i pružanje usluga. Uprkos značajnom napretku koji je postignut tokom proteklih decenija, albanske javne institucije i dalje se suočavaju sa izazovima koji se odnose na odgovornost, transparentnost i efikasnost. Proces decentralizacije koji je započeo u zemlji 2014. godine je imao za cilj da riješi neke od ovih izazova prenošenjem više  ovlasti i odgovornosti sa centralne vlade na lokalne vlasti. Međutim, proces decentralizacije se suočio sa raznim preprekama, uključujući i nedostatak resursa i kapaciteta na lokalnom nivou.

Kako bi se podržala Albanija u prevazilaženju ovih izazova, između ostalog, 2021. godine je pokrenut projekat EU4Municipalities. Svrha projekta je da podrži razvojni potencijal opština i poboljša socioekonomske i ekološke uslove lokalnih zajednica u Albaniji. Projekat ima za cilj da se pozabavi glavnim problemima koji utiču na kvalitet života i ekonomske izglede zajednice poboljšanjem lokalnih javnih usluga i njihovim usklađivanjem sa evropskim standardima. Projekat je implementiran od strane konzorcijuma partnera koji predvodi NALAS, mreža udruženja lokalnih vlasti jugoistočne Evrope, a uključuje nevladine organizacije Co-Plan  Institute for Habitat Development, Eco Partners for Sustainable Development i NALAS-ove članove u albanskom udruženju za Lokalnu autonomiju i bivše udruženje albanskih opština.

“Nužnost projekta je prepoznata kroz direktnu razmjenu između ambasadora EU-a i predstavnika Delegacije EU sa opštinskim vlastima i lokalnim zajednicama prethodnih godina, što ukazuje na pristup odozdo prema gore.“

Elton Stafa, vođa tima projekta EU4 Municipalities u NALAS-u, ističe značajan doprinos projekta lokalnoj upravi. „Nužnost projekta je prepoznata kroz direktnu razmjenu između ambasadora EU-a i predstavnika Delegacije EU sa opštinskim vlastima i lokalnim zajednicama prethodnih godina, što ukazuje na pristup odozdo prema gore,“ kaže Elton.

Primarni način podrške projekta za lokalne samouprave je grant šema koji ima za cilj unapređenje lokalne javne infrastrukture, poboljšanje kvalitete javnih usluga, sprovođenje opštinskih strateških planova i izgradnju kapaciteta lokalne samouprave za upravljanje EU fondovima. U prvom pozivu za dostavljanje prijedloga projekata objavljenom 2021. godine, projekat je pružio podršku za šest opština kroz grantove do 200.000 eura. Drugi poziv, objavljen 2022. godine, proširio je podršku na dodatnih 13 opština sa grantovima u iznosu do 50.000 eura. Projekti koji su dobili grantove pokrivali su niz oblasti, uključujući lokalni ekonomski razvoj, zaštitu životne sredine, poboljšanje lokalne javne infrastrukture i usluga, osnaživanje mladih i zajednica i još mnogo toga. Projekta je do danas potpisao 19 ugovora za dodjelu bespovratnih sredstava u vrijednosti od 1,7 miliona eura EU doprinosa.

“Opštine imaju veliko interesovanje za projekat i finalizovani grant projekat je pokazao vrlo opipljive rezultate. Sve u svemu, EU4 Municipalites su postale značajan element sveukupnog razvoja opština u Albaniji.“

O projektu

EU za opštine (EU4M) je projekat koji finansira Evropska unija. Ima za cilj podsticanje razvojnog potencijala opština i poboljšanje socioekonomskih i ekoloških uslova u lokalnim zajednicama u Albaniji. Projekat „EU za opštine“ će podržati razvoj lokalne infrastrukture pružanjem boljih javnih usluga i održivim lokalnim ekonomskim razvojem. Projekat će imati direktan uticaj na poboljšanje kvaliteta života i izgleda za albanske građane u njihovim zajednicama, dok će pomoći lokalnim samoupravama da ojačaju svoje kapacitete za upravljanje fondovima EU.

Kao dio podrške jačanju kapaciteta opština, projekat je do sada obezbijedio 15 obuka o pripremi prijedloga projekata i upravljanju grantovima za 200 opštinskih predstavnika. Entela Pinguli, zamjenica vođe tima EU4Municipalities smatra ovaj projekat vrlo uspješnim. “Opštine imaju veliko interesovanje za projekat i finalizovani grant projekat je pokazao vrlo opipljive rezultate. Sve u svemu, EU4 Municipalites su postale značajan element sveukupnog razvoja opština u Albaniji,“ kaže Stafa.

Kao dio napora u jačanju opštinskih sposobnosti, projekat je održao 12 sesija obuka o pripremi prijedloga projekata i upravljanja grantovima, za 490 opštinskih predstavnika. Komponenta izgradnje kapaciteta je integralni dio šeme grantova EU4Municipalities. Entela Pinguli, zamjenica vođe tima  EU4Municipalities smatra da je ova inicijativa vrlo efikasna „Opštine su iskazale veliko interesovanje za projekat, a od realizacije grant projekata se očekuje da imaju veoma opipljive rezultate, koji će poboljšati opštinske usluge i uticati na živote ljudi.

Gledajući unaprijed, očekuje se da projekat EU4Municipalities nastaviti da igra važnu ulogu u jačanju lokalne uprave za bolje pružanje usluga u Albaniji.

Bontex: Inoviranje modne industrije u Bosni i Hercegovini

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Inspirativna priča o povratku uspješnog preduzetnika u domovinu.

Senaid Husić je napustio svoju domovinu, Bosnu i Hercegovinu, krajem 1980-ih. Kako je privreda Jugoslavije propadala, preselio se u Švajcarsku sa željom da osigura bolji život za sebe i svoju porodicu. Tokom nekoliko  godina, bio je na različitim upravljačkim pozicijama u različitim industrijama, uključujući sektor informacione tehnologije. Nakon uspješne poslovne karijere i provedenih više od 25 godina u Švajcarskoj, Senaid je odlučio da se vrati u svoju zemlju porijekla početkom 2000-ih i osnuje preduzeće u Bosni i Hercegovini. U dogovoru sa svojim poslovnim saradnicima i prijateljima u Švajcarskoj, odlučio je da uloži u fabriku posvećenu proizvodnji košulja, što je dovelo do osnivanja Bontex-a 2004. godine.

“Trenutno, dominiramo na oko 80% tržišta košulja u Švajcarskoj, a vremenom ćemo, uspostaviti još jedno međunarodno partnerstvo u Austriji, gdje isporučujemo medicinsku odjeću. Posljednjih godina, sarađivali smo i sa partnerima u Njemačkoj i drugim zemljama.”

U početku, Bontex je angažovao oko 50 zaposlenih i ušao je u partnerstvo sa jednim Švajcarskim preduzećem za izvoz košulja u Švajcarsku. Ovo partnerstvo se značajno proširilo tokom vremena. Admira Bašić radi kao generalni direktor u Bontex-u više od sedam godina. “Trenutno, dominiramo na oko 80% tržišta košulja u Švajcarskoj, a vremenom ćemo, uspostaviti još jedno međunarodno partnerstvo u Austriji, gdje isporučujemo medicinsku odjeću. Posljednjih godina, sarađivali smo i sa partnerima u Njemačkoj i drugim zemljama,” objašnjava Admira.

Dalje Admira nastavlja: pored visokokvalitetnih proizvoda, ključ njihovog uspjeha leži u blizini njihove fabrike zemljama EU. Štaviše, za razliku od svojih konkurenata, oni su u stanju da obrađuju narudžbe u malim količinama. Uprkos snabdijevanju brojnih kompanija i brendova tokom godina, Bontex se ranije nije prodavao pod sopstvenom etiketom. “Mnogo smo uložili u tehnologiju i našu radnu snagu i nismo imali priliku da se fokusiramo na brendiranje i marketing vlastitih proizvoda,” objašnjava Admira. Međutim, prilika se ukazala sa pozivom za dostavljanje prijedloga koji je pokrenuo program EU4 Business koji finansira EU, a koji je pomagao preduzećima u Bosni i Hercegovini da se oporave od pandemije Covid-19. Uz podršku programa EU4 Business recovery, Bontex je pokrenuo novu web stranicu i online prodavnicu, osnovao dizajnersku jedinicu unutar preduzeća za kreiranje dizajna Bontex brenda i nabavio kvalitetne tekstilne tkanine za nove linije proizvoda.

“Naš dizajnerski tim, koji čini pet mladih kolega, ostvario je impresivne rezultate i optimistična sam u pogledu budućnosti našeg preduzeća. Imamo šansu i pokazali smo da možemo opravdati to povjerenje.”

O projektu

EU4Business je projekt EU koji ima za cilj jačanje kapaciteta Bosne i Hercegovine za ekonomski rast i zapošljavanje podsticanjem konkurentnosti i inovativnosti u odabranim sektorima. Ima budžet od 16,1 milion eura: 15 miliona evra finansira Evropska unija i 1,1 milion evra Savezna Republika Njemačka.

EU4Business je dio Strategije lokalnog razvoja njemačkog Federalnog ministarstva za ekonomsku saradnju i razvoj – Program lokalne samouprave i ekonomskog razvoja u Bosni i Hercegovini.

Uz nedavno dobijenu podršku programa EU4 Business recovery, Bontex predviđa rast prihoda od 30%  u bliskoj budućnosti. “Naš dizajnerski tim, koji čini pet mladih kolega, ostvario je impresivne rezultate i optimistična sam u pogledu budućnosti našeg preduzeća. Ukazala nam se prilika i pokazali smo sposobnost da opravdamo to povjerenje.” Admira kaže.

Trenutno, Bontex ima radnu snagu od 200 zaposlenih, a planiraju da povećaju ovaj broj na preko 300 u narednim godinama. Dodatno, planiraju da nastave ulaganje u tehnologiju i marketing svog brenda.

NVO Mozaik osnažuje osobe sa invaliditetom u Crnoj Gori

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Priča o socijalnoj inkluziji, kreativnosti i podršci kroz program ReLOaD2 koji finansira EU.

U Crnoj Gori se osobe sa invaliditetom često suočavaju sa izazovima kada je u pitanju učešće u društvenim procesima u njihovoj lokalnoj zajednici. To može biti zbog nedostatka infrastrukture koja zadovoljava njihove potrebe, finansijskih poteškoća ili nedostatka motivacije. Ovo posebno važi za Nikšić, koji je drugi po veličini grad u zemlji sa oko 60.000 stanovnika. Nova nevladina organizacija (NVO) Mozaik je osnovana u ovom gradu koja se bavi ovim problemom. Prema organizaciji, u Nikšiću je postojao očigledan nedostatak socijalne uključenosti osoba sa invaliditetom, pri čemu su mnoge od njih bile izolovane i nemaju pristup društvenim aktivnostima ili podršku za poboljšanje kvaliteta života.

Blagoje Šturanović i još dva prijatelja, koji su također osobe sa invaliditetom, 2019. godine osnovali su Mozaik kako bi produzeli akciju i riješili ove probleme. Blagoje objašnjava da u Nikšiću nije bilo drugih organizacija koje su se posebno bavile potrebama osoba sa invaliditetom, te da je njemu i ostalim osnivačima Mozaika bila potrebna podrška. Iako su postojale druge organizacije koje su pružale određenu podršku, njihov fokus nije bio u potpunosti posvećen osobama sa invaliditetom.

“Nažalost, u Nikšiću i na Zapadnom Balkanu uopšte, pristupačnost je ozbiljan problem za osobe sa invaliditetom kada je u pitanju pristupu zgradama. Većina kafića, restorana i drugih mjesta nije pristupačna za invalidska kolica, a tokom ljeta, grupa je mogla da se okuplja samo na terasama.”

Osnivački partneri Mozaika od početka su imali ideju o stvaranju društvenog kluba u kojem bi se osobe sa invaliditetom mogle okupljati, družiti i učestvovati u raznim kulturnim i društvenim aktivnostima. “Nažalost, u Nikšiću i na Zapadnom Balkanu uopšte, pristupačnost je ozbiljan problem za osobe sa invaliditetom kada je u pitanju pristupu zgradama. Većina kafića, restorana i drugih mjesta nije pristupačna za invalidska kolica, a tokom ljeta, grupa je mogla da se okuplja samo na terasama,” kaže Blagoje.

Pandemija je ove probleme pristupačnosti učinila još izazovnijim. U cilju olakšanja socijalizacije i integracije ljudi sa invaliditetom u Nikšiću, Mozaik je osnovao prvi društveni klub za osobe sa različitim vrstama invaliditeta uz podršku programa ReLOaD2 koji finansira EU a sprovodi UNDP.

Društveni klub, smješten u prostoru koji je obezbijedila Opština Nikšić, ponudio je 15 motivacionih radionica za psihološku pomoć i 15 radionica zasnovanih na zanimanju. Pored toga, Mozaik je osnovao mali slikarski atelje i nudio kreativne kurseve slikanja za osobe sa invaliditetom. Blagoje napominje da su slikarski atelje i kurs bili najpopularnije aktivnosti Kluba, sa najvećim učešćem članova.

“Na primjer, žena sa invaliditetom u 60-tim godinama koja ranije nikad nije napuštala svoju kuću a sada je skoro svaki dan u gradu, učestvuje u radionicama ili se bavi drugim aktivnostima.”

O projektu
Regionalni program za lokalnu demokratiju na Zapadnom Balkanu 2 (ReLOaD2) je nastavak inicijativa koje podržava EU – Projekat jačanja lokalne demokratije (LOD, 2009-2016) i naknadno proširenog Regionalnog programa za lokalnu demokratiju na Zapadnom Balkanu (ReLOaD, 2017-2020). Opšti cilj projekta je jačanje participativnih demokratija i EU integracija na Zapadnom Balkanu osnaživanjem civilnog društva i podsticanjem mladih da aktivno učestvuju u procesu donošenja odluka, te poboljšanjem pravnog i finansijskog okruženja koje podržava civilno društvo.

Uticaj projekta na živote osoba sa invaliditetom u Nikšiću bio je značajan. “Na primjer, žena sa invaliditetom u 60-tim godinama koja ranije nikad nije napuštala svoju kuću a sada je skoro svaki dan u gradu, učestvuje u radionicama ili se bavi drugim aktivnostima,” kaže Blagoje.

Buudću planovi Mozaika uključuju još projekata koji će dodatno poboljšati živote osoba sa invaliditetom  u. Nikšiću. Blagoje se nada da će svi članovi Kluba, za koje on vjeruje da imaju veliki potencijal, imati više prilika za integraciju i doprinos zajednici.

Proton Cable: pionirska održiva i inovativna proizvodnja kablova na Kosovu

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Kako je podrška EU omogućila da Proton Cable predvodi tržište kablova bez halogena na Zapadnom Balkanu i da se proširi globalno.

Proton Cable, kompanija specijalizovana za proizvodnju električnih žica i kablova na Kosovu, brzo se etablirala kao ključni igrač na Zapadnom Balkanu od svog osnivanja 2010. godine. Put do ove tačke bio je izazovan, ali uspješan uz podršku Evropske unije. Besim Dida, izvršni partner u Proton Cable-u, objašnjava da je vizija preduzeća od samog početka bila uvođenje novina na tržište kablova.” Prije nego što smo započeli proizvodnju, kablovi na tržištu nisu bili brendirani. Svi su znali da se radi o kablu, ali na kablu nije bilo odštampanog tipa ili brenda, a kablovi se nisu distribuirali u brendiranom pakovanju”, kaže Besim.

”Takođe smo saznali da u našem regionu nema proizvođača kablova bez halogena, a cijena tehnologije za njihovu proizvodnju bila je relativno visoka.”

Preduzeće je 2017. godine pokrenulo sekciju za preradu bakarne žice, čime je povećala njihovu nezavisnost od proizvođača sirovina i njihovu održivost na tržištu. Kao kompanija fokusirana na inovacije i praćenje razvoja na međunarodnom tržištu, otkrili su da je Evropska unija uvela novu direktivu koja kaže da kablovi koji se koriste u javnim prostorima treba da budu bez halogena. Ovi kablovi, kada su u kontaktu sa vatrom, ne bi trebalo da ispuštaju štetne gasove koji bi štetili životnoj sredini ili ljudskom zdravlju. „Takođe smo saznali da u našem regionu nema proizvođača kablova bez halogena, a cijena tehnologije za njihovu proizvodnju bila je relativno visoka“, kaže Besim.

Proton Cable je odlučio da postane prvo preduzeće u regionu koje je uvelo kablove bez halogena kompatibilne sa EU standardima. Preduzeće je uspješno pokrenulo fabriku  za proizvodnju kablova i bakarnih žica, ali kako je ova najnovija inicijativa finansijski bila veliki izazov, potražili su pomoć, a podrška je došla od Evropske unije. EU ih podržava u nabavci tehnologije za proizvodnu liniju kablova bez halogena i za liniju granulatora za obloge.

Dalje, preduzeće je bilo u mogućnosti da iskoristi priliku nedostataka prozvođača granulatora za oblaganje izazvanog ratom u Ukrajini. „Pošto smo novu tehnologiju nabavili uz podršku EU, odlučili smo da iskoristimo priliku i proširimo naše tržište,“ kaže Besim. Proton Cable je počeo da izvozi u obližnje zemlje i sada je dodatno proširio svoje tržište na Austriju i Hrvatsku.

“Ovaj grant EU je za nas bio prekretnica. Prvi smo proizvođači kablova bez halogena u regionu, a sada izvozimo, uključujući i u zemlje EU.“

O projektu

Projekat finansiran od EU „Podsticanje zapošljavanja ugroženih grupa i povećanje globalne konkurentnosti industrije električnih instalacija na Kosovu u skladu sa principima održivog i socijalno inkluzivnog razvoja“ pokrenut je 2020. godine. Svrha projekta je bila podsticanje zapošljavanja, povećanje socijalnog uključivanja i kreiranja održivih modela preduzeća na Kosovu.

Proton očekuje dalje širenje svog tržišta i lobira kod institucija da usvoje EU direktive za upotrebu električnih kablova u javnim prostorima na Kosovu. “Ovaj grant EU je za nas bio prekretnica. Prvi smo proizvođači kablova bez halogena u regionu, a sada izvozimo, uključujući i u zemlje EU,“ kaže Besim.

Zahvaljujući dobijenoj podršci, Proton je povećao i broj zaposlenih. 129 ljudi je obučeno osnovama električnih instalacija i upotrebe kablova bez halogena, a njih 17 se odmah zaposlilo u Proton Cable fabrici. Njih pedeset je završilo praksu, dok je preostalih 58 usavršilo svoje vještine i pronašlo zaposlenje u drugim preduzećima.

“Povezivanje bisera” – ujedinjenje prekograničnih opština kroz prirodu i turizam

Written by WeBalkans on . Posted in Stories.

Uz podršku EU, prekogranične opštine u Srbiji i Sjevernoj Makedoniji udružuju snage kako bi podijelile svoje naslijeđe sa posjetiocima.

Bogata priroda i kulturno naslijeđe su zajedničke osobine pograničnog regiona između Sjeverne Makedonije i Srbije. Osogovske planine i Kukavica planinski masiv u granicama opština Kriva Palanka i Leskovac imaju izuzetan prirodni pejzaž. Obilje divljih kupina, malina, gljiva, ljekovitog bilja i ukusne tradicionalne hrane  poput kačamak palente su dodatni užitak za posjetioce ovog kraja.

Obilje mogućnosti za uživanje u prirodnim, kulturnim i istorijskim lokalitetima pruža priliku za razvoj  raznih vrsta turizma i zadovoljavanje znatiželje svakog posjetioca. Međutim, ovaj turistički potencijal nije bio dovoljno poznat u regionu, a još manje u inostranstvu. Opštine Leskovac i Kriva Palanka su zbog toga odlučile da udruže snage i uz podršku Evropske unije učine ovu destinaciju prepoznatljivom po svojoj atraktivnoj turističkoj ponudi, pokretanjem zajedničkog projekta prekogranične saradnje.

“Ljubitelji planina sa našeg područja redovno su posjećivali ovaj kraj. Međutim, evidentan je nedostatak infrastrukture za dolazak do nekih od najljepših lokaliteta, a malo ljudi van regiona je znalo da takve prirodne ljepote postoje u Leskovcu i Krivoj Palanci.“

Maja Kocić projekt menadžer iz grada Leskovca u Srbiji. Kao jedna od idejnih začetnika ovog projekta, objašnjava da je potreba za ovom inicijativom bila evidentna. “Ljubitelji planina sa našeg područja redovno su posjećivali ovaj kraj. Međutim, evidentan je nedostatak infrastrukture za dolazak do nekih od najljepših lokaliteta, a malo ljudi van regiona je znalo da takve prirodne ljepote postoje u Leskovcu i Krivoj Palanci,“ kaže Maja.

Okolina koja povezuje prekograničnu regiju lijepa je poput bisera, pa su gradovi odlučili da projekat nazovu “Povezivanje bisere”. Projekat uključuje razne aktivnosti i intervencije. U početku su partneri organizovali radionice kako bi olakšali saradnju između turističkih organizacija preko granice. Radionice su uključile deset organizacija sa obe strane granice koje su potom formirale radnu grupu prekograničnih zainteresovanih strana za buduće aktivnosti.

Nakon toga, projekat je prešao na prijeko potrebne male intervencije. Sa obe strane granice, projekat je doprinio postavljanju staza i planinarskih staza, izgradnji dječjih igrališta i ljetnikovaca, te postavljanju klupa, solarne rasvjete, informativnih tabli i kanti za otpatke.

Pored toga, projekat je organizovao promotivne događaje pod nazivom „zeleni vikendi“, koji su okupili stotine ljudi i uključivali živu muziku, degustaciju tradicionalne hrane i planinarske izlete.

“Kao rezultat projekta Povezivanje bisera, imamo značajan porast broja posjetilaca iz cijele Srbije, a očekujemo isto povećanje broja inostranih posjetilaca.“

O projektu

Povezivanje bisera je projekat prekogranične saradnje Srbije i Sjeverne Makedonije, koji je implementiran sredstvima pretpristupne pomoć Evropske unije (IPA II), a sprovodi ga grad Leskovac u Republici Srbiji u partnerstvu sa opštinom Kriva Palanka u Sjevernoj Makedoniji, kao i Centrom za razvoj Jablaničkog i Pčinjskog okruga.

Cilj projekta Povezivanje bisera je povećanje vidljivosti i kvaliteta regionalne prekogranične turističke ponude kroz mapiranje prirodnog, kulturnog i istorijskog naslijeđa, kao i unapređenje lokacija kroz građevinske radove u Leskovcu i Krivoj Palanci.

Maja objašnjava de je uticaj projekta vidljiv i opipljiv i biće još veći narednih mjeseci i godina. “Kao rezultat projekta Povezivanje bisera, imamo značajan porast broja posjetilaca iz cijele Srbije, a očekujemo i povećanje broja inostranih posjetilaca,“ kaže Maja.

Ona takođe objašnjava da je priroda projekta prekogranične saradnje značajno doprinijela kvalitetu uticaja. „Imali smo mnogo koristi od razmjene ideja, perspektiva i upravljačkih vještina sa opštinom Kriva Palanka u Sjevernoj Makedoniji, a ubrzo idemo u još jedan zajednički projekat.“