Ekonomski uticaj COVID-19 je bio ozbiljan za mala preduzeća svuda. U Crnoj Gori, finansijska pomoć od Evropske investicione banke, banke EU, je napravila veliku razliku. “To je bilo je posebno važno za održavanje likvidnosti privrede i zadržavanje radnih mjesta,” kaže Irena Radović izvršna direktorica Investiciono-razvojnog fonda Crna Gora (Investment and Development Fund of Montenegro), koji se udružio sa Evropskom investicionom bankom za podršku malim i srednjim preduzećima (MSP). “Takođe je bilo presudno za razvojne projekte koji doprinose stvaranju nove ekonomske vrijednosti i oporavku naše ekonomije u postpandemijskom periodu.”
“Pandemija je bila teško vrijeme za sva preduzeća, uključujući i nas.“
Jedno od preduzeća koje je podržano kroz ovaj fond je preduzeće za namještaj Doding. Doding se skoro tri decenije bavi proizvodnjom namještaj po mjeri i iz malog porodičnog preduzeća prerastao je u preduzeće sa preko 90 zaposlenih. Kompanija je 1998.godine počela sa proizvodnjom namještaja po mjeri, koristeći lamelirane materijale, ivericu i drvo. Od tada, preduzeće je raslo i sada se bavi velikim projektima kao što su hoteli, stambeni kompleksi i poslovni prostori. Preduzeće zapošljava stručnjake iz oblasti arhitekture, dizajna, proizvodnje namještaja, prodaje, tehnologija, proizvodnja, marketinga i finansija. Pored dva proizvodna pogona, Dodnig ima izložbene salone u City Kvartu u Podgorici i Radanovićima, gdje su kroz dizajn interijera i namještaja prezentovani njihov dizajnerski i proizvodni kapaciteti.
Preduzećem upravlja arhitektica Ana Pejović, zajedno sa suprugom Brankom inženjerom građevinarstva. Njihova kompanija stalno raste i kada je počela pandemija COVID-19 planirali su dalje ulagati u tehnologiju. Međutim, kako Ana objašnjava, pad prihoda zajedno sa neizvjesnošću izazvanom pandemijom spriječili su ih u daljem ulaganju. „Pandemija je bila teško vrijeme za sva preduzeća, uključujući i nas“, kaže Ana.
Međutim, baš u to vrijeme čuli su za priliku za povoljan kredit koji obezbjeđuje Investiciono-razvojni fond Crne Gore uz podršku Evropske investicione banke, kreditnog ogranka EU. Prijavili su se i dobili su kredit kojim su kupili kompjuterizovani i tehnološki visoko napredni CNC rezač, kao i kompjuterizovanu jedinicu za farbanje namještaja zasnovanu na najnovijoj tehnologiji.
„Ova podrška je bila izuzetno važna jer je pomogla da naše poslovanje ostane stabilno u teškim vremenima.“
O projektu
Crnogorska mala preduzeća mogu i dalje da se oslanjaju na podršku Evropsku investicione Banke na svom putu ka modernoj digitalnoj, zelenoj i cirkularnoj ekonomiji. Prisustvo banke je sada poboljšano kroz njenu novu filijalu, EIB Global.
Dokaz za ovo je ugovor od 100 milina eura sa Investiciono razvojnim fondom za klimatski prihvatljive i energetski efikasne investicije lokalnih malih i srednjih preduzeća potpisan od 2021.godine. On otvara novi izvor prijeko potrebnog finansiranje klimatske i ekološke održivosti kako bi se ubrzala dekarbonizacija lokalne ekonomije i njeno odvajanje od fosilnih goriva.
Ana objašnjava da su ove dvije mašine bile od velike pomoći za dalji održivi rast njihovog poslovanja u teškim pandemijskim i postpandemijskim vremenima. „Ova podrška je bila izuzetno važna jer je pomogla da naše poslovanje ostane stabilno u teškim vremenima,“ kaže ona.
Sada, pored redovnih aktivnosti, preduzeće radi na uvođenju nove proizvodne linije koja se zove Doding Outdoor, a koja će ponuditi vrtni i plažni namještaj. Da bi ovo ostvarili, rade na inovativnom i ekološki prihvatljivom pristupu na kojem planiraju da koriste ostatke drveta iz njihovih glavnih proizvodnih aktivnosti. Planovi Dodinga uključuju dalje širenje na regionalnom i tržištu EU. Iako već imaju međunarodne klijente, žele povećati izvoz preduzeća i postati regionalni brend.
