Lokalne vlasti u Albaniji unapređuju svoje kapacitete za upravljanje saradnjom s civilnim društvom uz podršku Evropske unije.
Izvještaj Evropske komisije o napretku Albanije za 2016. identifikovao je da lokalnoj vlasti nedostaju odgovarajući kapaciteti za osiguranje odgovarajuće saradnje i finansiranje civilnog društva. U izvještaju je istaknuta potreba za odgovarajućim promjenama u administrativnoj i pravnoj strukturi i povećanje ljudskih kapaciteta kako bi se omogućilo bolje okruženje za saradnju između civilnog društva i lokalne uprave.
Stela Mardusha je osam godina radila kao specijalista u Odjeljenju za evropske integracije u Opštini Skadar. Pojašnjava poteškoće s kojima se opština suočavala u raspodjeli sredstava i saradnji sa civilnim društvom. “Nismo imali konkretnu metodologiju saradnje s organizacijama civilnog društva (OCD). To nam je otežavalo da ciljamo projekte OCD-a s jasno definisanim prioritetima i rezultatima”, kaže Stela.
Regionalni program lokalne demokratije na Zapadnom Balkanu (ReLOaD) regionalna je inicijativa koju finansira Evropska unija, a implementira UNDP u šest zemalja Zapadnog Balkana. Godine 2017. ReLOaD je u Albaniji objavio poziv opštinama da se prijave za učestvovanje u programu podrške koji je imao za cilj da im pomogne da povećaju efikasnost administrativnih i ljudskih kapaciteta u saradnji s organizacijama civilnog društva. Opština Skadar bila je među 35 oštine koje su se prijavile i među 12 opština koje su dobile podršku.
“Mnogo je posla, ali na kraju se sve isplati jer je pružilo odličnu priliku za blisku saradnju s civilnim društvom.”
Za Stelu je glavna i najvažnija novost koju je program uveo bila LOD metodologija i priručnik koji je odobrilo Opštinsko vijeće na početku saradnje s ReLOaD programom. “LOD” je skraćenica za lokalnu demokratiju i instrument je koji je usko usklađen s pravilima EU-a o finansiranju eksternih akcija i garantuje otvorenu proceduru, jednake mogućnosti za sve kandidate, vidljivost i transparentnost. Priručnik počinje s određivanjem prioriteta, a pokriva objavljivanje poziva, upravljanje projektom te implementaciju i praćenje napretka. “Mnogo je posla, ali na kraju se sve isplati jer je pružilo odličnu priliku za blisku suradnju s civilnim društvom”, kaže Stela.
Jačanje ljudskih resursa za poboljšanje kvalitete usluga
Jačanje kapaciteta osoblja partnerskih opština i LOD, u oblasti ciklusa upravljanja projektima, bio je jedan od ključnih stubova ReLOaD programa. Pored uvođenja LOD metodologije, program je takođe podržao partnerske opštine u obuci njihovog osoblja o primjeni metodologije. Obuka je uključivala tehnička znanja o izradi izvještaja i budžeta, implementaciji i praćenju projekata, sa standardima Evropske unije, te druge potrebne vještine. Stela kaže da joj je ovaj trening osim što ju je doveo u bliski kontakt s organizacijama civilnog društva, pomogao da strukturira dobre radne prakse.
Opštne Skadar i Tirana brzo su se prilagodile i uspješno primijenile LOD metodologiju i sada služe kao mentori novim partnerskim opštinama.
“Nakon pet godina iskustva, pozivam svoje kolege da što više iskoriste priliku koju nudi ReLOaD. To je veliko iskustvo učenja za upravu: to je dugotrajan kurs gdje su na kraju pobjednici lokalne uprave, organizacije civilnog društva i društvo.”
O projektu
Regionalni program lokalne demokratije na Zapadnom Balkanu (ReLOaD) je regionalna inicijativa koju finansira Evropska unija, a sprovodi UNDP. Program ima za cilj jačanje participativne demokratije i proces integracije u EU na Zapadnom Balkanu osnaživanjem civilnog društva da aktivno učestvuje u donošenju odluka i stimulisanjem podsticajnog pravnog i finansijskog okruženja za civilno društvo i pluralističke medije. Takođe radi na jačanju partnerstva između lokalnih vlasti i civilnog društva na zapadnom Balkanu povećanjem uspješnog modela transparentnog i projektno zasnovanog finansiranja organizacija civilnog društva iz budžeta lokalnih vlasti prema većem građanskom angažmanu u donošenju odluka i poboljšanju pružanja lokalnih usluga.
U prve tri godine program ReLOaD također je obezbijedio sredstva za lokalne neprofitne organizacije. Više od 5.000 građana Skadra imalo je koristi od inicijativa koje promovišu društvenu uključenost, osnaživanje žena, turizam, kulturu i mlade. Ova šema grantova takođe je omogućila opštinskim zvaničnicima da implementiraju LOD metodologiju i naučeno na treningu.
Stela kaže da je naučila mnogo na ovom uspješnom putovanju i sada je spremna da to znanje podijeli sa svojim kolegama u drugim ReLOaD partnerskim institucijama koje su se pridružile 2021. “Nakon pet godina iskustva, pozivam svoje kolege da što više iskoriste priliku koju nudi ReLOaD. To je veliko iskustvo učenja za upravu: to je dugotrajan kurs gdje su na kraju pobjednici lokalne uprave, organizacije civilnog društva i društvo,” kaže Stela.
