Aktiviteti i organizuar në kuadër të Ditës Ndërkombëtare të Romëve përfshinte dhjetë ambasadorë të rinj evropianë dhe dhjetë të rinj nga komuniteti rom në Shqipëri. Në kuadër të Tiranës si Kryeqyteti Evropian i Rinisë për vitin 2022, takimi kishte për qëllim të sillte vëmendjen te të rinjtë romë që studiojnë dhe kontribuojnë për komunitetin në Shqipëri.
Diskutimi u fokusua në sfidat e përditshme dhe mënyrën se si të rinjtë romë në Shqipëri i trajtojnë këto sfida. Tema të tjera përfshinin punën që është bërë për të përmirësuar aksesin e romëve në të drejtat themelore, arsim dhe punësim. U arrit në përfundimin se pavarësisht përmirësimeve në lidhje me integrimin e romëve dhe mbrojtjes së të drejtave të njeriut, mbetet ende shumë për të bërë dhe sfidat janë reale.
Në fund, pjesëmarrësit diskutuan dhe ranë dakord për bashkëpunimin e ardhshëm për fuqizimin e mëtejshëm të të rinjve romë në Shqipëri.
Gjatë ditëve të fund të marsit, në Beograd u zhvillua minifestivali hibrid EU4Balkans (BE-ja për Ballkanin). Evenimenti ishte pjesë e aktiviteteve të bashkëpunimit të organizuara nga Drejtoria e Përgjithshme për Politikat Rajonale dhe Urbane të Komisionit Evropian dhe organizatorët e festivalit Balkan Trafik. Nëpërmjet debatit, evenimenteve kulturore dhe takimeve me zëvendësministrin e Kulturës dhe Medias të Serbisë, aktiviteti mbuloi një sërë çështjesh të rëndësishme të tilla si punësimi i të rinjve, gjithëpërfshirja dhe zhvillimi i zonave rurale në Ballkanin Perëndimor.
Debati përfshinte Ambasadorët e Rinj Evropianë (YEA) dhe u fokusua në fuqizimin e grave ku pjesëmarrësit theksuan se fuqizimi i grave kërkon sigurimin e mjeteve dhe aftësive për të ecur përpara, për të qenë të pavarur dhe për të ndryshuar shoqërinë.
Aktivitetet EU4Balkans synojnë të nxjerrin në pah bashkëpunimin ndërrajonal si pjesë e Instrumentit të Asistencës së Para-Aderimit (IPA) dhe ndikimin pozitiv të Politikave të Zgjerimit të BE-së.
Për vitin 2022 është hapur thirrja për Çmimin e BE-së për Gazetarinë Investigative. Individë ose grupe gazetarësh nga Ballkani Perëndimor dhe Turqia kanë të drejtë të aplikojnë në të gjitha format e gazetarisë (të shtypur, digjitale, radio dhe TV) të publikuara ose të transmetuara në media në çdo vend në gjuhët zyrtare, të pakicave apo ndërkombëtare gjatë vitit 2021. Afati i fundit për aplikim është data 8 maj 2022.
Pranohen të gjitha historitë investigative në lidhje me lirinë e shprehjes, sundimin e ligjit, transparencën, abuzimin me pushtetin dhe të drejtat themelore, korrupsionin si dhe krimin e organizuar. Për secilin vend, fondi i çmimeve është 10,000 euro, i përbërë nga një çmim i parë prej 5,000 euro, një çmim i dytë prej 3,000 euro dhe një çmim i tretë prej 2,000 euro.
Çmimet e BE-së për Gazetari Investigative në Ballkanin Perëndimor dhe Turqi synojnë të lartësojnë dhe promovojnë arritjet e jashtëzakonshme të gazetarëve investigativë, si dhe të vënë më tepër në dukje gazetarinë cilësore në rajon. Çmimet janë pjesë e projektit në vazhdim për Forcimin e Lajmeve Cilësore dhe Gazetarisë së Pavarur në Ballkanin Perëndimor dhe Turqi, të financuar nga Bashkimi Evropian.
Dega e Malit të Zi të Zyrës Rajonale për Bashkëpunim Rinor (RYCO) organizoi Bisedimet Rinore në Herceg Novi më 7 prill. Më shumë se 30 të rinj të moshës nga 15 deri në 25 vjeç morën pjesë në këtë aktivitet në bashkëpunim me Ambasadën Franceze dhe të mbështetur nga Sekretariati për Kulturë dhe Arsim në Herceg Novi. Qëllimi ishte afrimi i të rinjve nga Mali i Zi me idetë dhe vlerat themeluese të BE-së.
Në takim ishin të pranishëm ambasadori francez në Mal të Zi, Christian Thimonier; Zëvendës ambasadorja çeke, Petra Ali Dolakova; Ministrja Fuqiplote e Ambasadës Sllovene, Goranka Krošelj; Zëvendës ambasadorja hungareze, Mira Vuity; si dhe Isabelle Thomas Delic nga Zyra për Integrimin Evropian.Të rinjtë që morën pjesë patën shansin për t’iu drejtuar drejtpërdrejt diplomatëve dhe për të mësuar më shumë rreth vlerave të BE-së dhe mundësive që ajo u ofron të rinjve.
Në përputhje me prioritetet e Presidencës Franceze të Këshillit të BE-së, Ambasada Franceze në Mal të Zi dhe RYCO në Mal të Zi planifikojnë të organizojnë një seri Bisedimesh Rinore në zona të ndryshme të Malit të Zi. Bisedimet e ardhshme të të rinjve do të zhvillohen në Berane, Pljevlja dhe Ulqin.
Fondi Evropian i Investimeve (FEI) ka nënshkruar një marrëveshje garancie me REDI Economic Development S.A. duke vënë në dispozicion 4.65 milion euro për sipërmarrësit që operojnë në komunitetet rome në Rumani, Bullgari, Serbi dhe Maqedoninë e Veriut. Kjo nismë, e mbështetur nga Bashkimi Evropian dhe e ofruar në kuadër të Programit të BE-së të Punësimit dhe Inovacionit Social, do të sigurojë financimin e më shumë se 300 bizneseve të vogla dhe krijimin e të paktën 1000 vendeve pune.
Fondet do të vihen në dispozicion për mikro-bizneset aktive në komunitetet e margjinalizuara rome, të cilat do të jenë në gjendje të marrin kredi deri në 25,000 euro. Krahas mbështetjes financiare, REDI do të ofrojë edhe asistencë teknike për sipërmarrësit si dhe do të mbështesë mbulimin e këtyre komuniteteve rome. Ky është instrumenti i parë financiar i BE-së që synon veçanërisht komunitetet rome, duke siguruar mundësi punësimi gjithëpërfshirëse.
Në ambientet e Qendrës së Informacionit të BE-së në Nish po zhvillohet ekspozita me titull “Mbështetja e BE-së për sektorin e transportit në Serbi” si një mënyrë për t’i afruar qytetarët e Nishit me prioritetet e zhvillimit të Serbisë në sektorin e transportit. Ekspozita paraqet projektet kryesore të investimeve si reforma e trafikut rrugor, prezantimi i praktikave moderne dhe kosto efektive të mirëmbajtjes së infrastrukturës, si dhe mbështetja për sigurinë rrugore.
Ekspozita vjen si rrjedhojë e lidhjes së marrëveshjes së bashkëpunimit ndërmjet Bankës Evropiane të Investimeve (EIB) dhe qytetit të Nishit të nënshkruar në fillim të vitit për financimin e zhvillimit të një plani të qëndrueshëm të transportit publik. Marrëveshja krijon kushte për prezantimin e një sistemi transporti më efikas, si dhe heqjen e trafikut të mallrave nga korridori hekurudhor ndërqytetës.
Nisma ndërmerret në kuadër të paketës së investimeve prej 3.2 miliardë eurosh të Komisionit Evropian në mbështetje të 21 projekteve të ndërlidhjes së transportit, digjitale, klimës dhe energjisë në Ballkanin Perëndimor. Kjo është paketa e parë e madhe e projekteve në kuadër të Planit ambicioz Ekonomik dhe të Investimeve të BE-së për Ballkanin Perëndimor 2021-2027. Ajo u jep qytetarëve të Nishit mundësinë të mësojnë më shumë rreth investimeve të planifikuara të BE-së përgjatë Korridorit X rrugor dhe hekurudhor, modernizimin e linjave hekurudhore Beograd-Nish dhe Nish-Preshevë-Dimitrovgrad, bypass-in e Nishit të parashikuar prej kohësh dhe punimet për modernizimin e infrastrukturës së rrugëve ujore të brendshme në Serbi.
Stacioni i parë i madh diellor në Maqedoninë e Veriut është lidhur me rrjetin energjetik dhe tashmë po prodhon energji të pastër. Fabrika është financuar me mbështetjen e donatorëve dypalësh Western Balkans Investment Framework (WBIF) dhe European Bank for Reconstruction and Development (EBRD).
Stacioni fotovoltaik 10MW u ndërtua nga kompania publike JSC Elektrani na Severna Makedonija (ESM) në vendin e ish-minierës së qymyrit të linjitit Oslomej. Fabrika është pjesë e një kauze më të madhe, për pastrimin e vendit dhe larmishmëri të burimeve të energjisë dhe për të mbështetur dekarbonizimin. Ajo pritet të prodhojë pothuajse 15 GWh energji elektrike dhe të kursejë 12.177-ton CO2 në vit.
Në përputhje me qasjen e Team Europe, EBRD-ja ka dhënë një hua prej €5.9 milionë, duke plotësuar një grant prej €1.6 milionë nga donatorët bilateralë të WBIF-së dhe një kontribut kombëtar prej €1.3 milionë. Përveç kësaj, edhe Italia e mbështeti projektin duke financuar vlerësimin e realizueshmërisë teknike.
The Western Balkans Fund ka shpallur listën e 30 projekteve fituese nga thirrja e tyre e katërt për propozime, bashkëfinancuar nga Bashkimi Evropian nëpërmjet the Instrument for Pre-Accession Assistance.
Qëllimi i këtyre projekteve që do të zbatohen nën këtë thirrje për propozime është promovimi i pjesëmarrjes së organizatave të shoqërisë civile të Ballkanit Perëndimor dhe organizatave të reja në projektet rajonale. Këto janë mundësi për bashkëpunim në projekte me tema sociale, kulturore, shkencore dhe ekonomike, duke përfshirë barazinë gjinore dhe përfshirjen e personave me aftësi të kufizuara, për të forcuar marrëdhëniet me vendet fqinje dhe pajtimin.
Mbi 800 organizata të shoqërisë civile nga i gjithë Ballkani Perëndimor paraqitën propozimet e tyre. Ceremonia e ndarjes së çmimeve dhe workshop-et do të mbahen më 13 dhe 14 prill, në Tiranë.
BIRN Kosova ka zhvilluar një trajnim për 18 gazetarë dhe studentë të degës së gazetarisë me qëllimin për të përmirësuar mënyrën se si gazetarët duhet të raportojnë në situata kritike, duke i pajisur ata me njohuritë e nevojshme dhe duke ofruar praktikat më të mira në rastet kur bëhen raportime nga protestat, me një fokus të veçantë te protestat e veçanta.
Trajnimi i financuar nga BE-ja ishte i ndarë në 2 pjesë – pjesa e parë, u krye nga Amir Gërguri, Komandanti i Njësive Speciale të Policisë së Kosovës, u përqëndrua në komunikimin me institucionet e sigurisë në situata kritike dhe pjesa e dytë, e kryer nga Kreshnik Gashi, redaktori kryesor i KALLXO.com, foli për raportimin e sigurt dhe etik në situata kritike. Pjesëmarrësve u dhanë shembuj në teori rreth se si duhej të vepronin në praktikë, gjithashtu paten mundësinë të bënin pyetje dhe të ndanin përvojat e tyre.
Trajnimi ishte i organizuar si pjesë e projektit “Providing a safe environment for journalists during protests”, i financuar nga Zyra e Bashkimit Evropian në Kosovë.
Bashkimi Evropian dhe Këshilli i Evropës kanë nisur zyrtarisht fushatën “Block the Hatred. Share the Love!” në një event në Sarajevë, duke dhënë mesazhin se çdo qytetar i Bosnjës dhe Hercegovinës mund të luajë një rol të rëndësishëm në zëvendësimin e gjuhës së urrejtjes me gjuhë pozitive dhe respekt të ndërsjellë.
Gjatë eventit u theksua se kushdo mund të gjendet përballë gjuhës së urrejtjes, por se grupet e cenueshme janë ndoshta më të prekur. Parandalimi i gjuhës së urrejtjes është diçka që varet kryesisht nga individi, por çdo person mund të edukojë veten për pasojat e saj dhe të ndërmarrë veprime.
Zëvendës Kryetari i Delegacionit të BE-së, Jurgis Vilcinskas, tha se BE-ja nuk do të qëndrojë duarlidhur, por do të jetë e gatshme të mbështesë Bosnjën dhe Hercegovinën në luftën kundër gjuhës së urrejtjes. “Dhuna në rrjetet sociale nuk qëndron vetëm në rrjetet sociale; është dhunë e vërtetë, por rrjetet sociale na ofrojnë mënyra për ta sfiduar atë dhe për të nxitur tolerancën dhe mirëkuptimin e ndërsjellë në internet. Unë besoj se kjo fushatë do të na ndihmojë të përforcojmë mesazhet e paqes dhe diversitetit”, u shpreh Vilcinskas.
Fushata “Block the Hatred. Share the Love!”ka si qëllim të luftojë forma të ndryshme të gjuhës së urrejtjes që synojnë komunitete dhe individë të caktuar në Bosnje dhe Hercegovinë, por edhe të informojë publikun, veçanërisht brezat e rinj, duke shpërndarë përmbajtje kundër gjuhës së urrejtjes në mediat sociale dhe duke mbajtur evente publike. Këto aktivitete do të përfshijnë figura të shquara publike, institucione dhe aktivistë, të cilët do të promovojnë diversitetin dhe barazinë në Bosnje dhe Hercegovinë dhe në rajon, përmes tregimeve personale, dëshmive dhe shkëmbimit të praktikave të mira.
Fushata zbatohet në kuadër të projektit “Promotion of diversity and equality in Bosnia and Herzegovina” pjesë e Bashkimit Europian dhe Këshillit të Europës ‘Horizontal Facility for the Western Balkans and Turkey 2019-2022’.